Những sai lầm cần tránh trong cách dạy con
Trong việc giáo dục con cái, để đạt được hiệu quả cao và dễ dàng thì cha mẹ cần có những cách thức thông minh, có tầm nhìn và có tính hệ thống. Nếu phạm phải sai lầm trong việc này thì sự giáo dục đó lại là phản tác dụng. Dưới đây là 10 điều cần tránh trong cách giáo dục con cái.
Không giữ được bình tĩnh
Mặc dù những hành động của con có thể làm bạn tức điên, nhưng không bao giờ được phép dạy con khi đang cáu giận. Quát mắng, chửi thề, mất tự chủ khi dạy con sẽ khuyến khích những hành vi không tốt của con trong quan hệ với bạn bè, gia đình như: La hét, cáu giận, bạo lực. Thay vào đó, hãy dành thời gian tĩnh tâm lại. Khi nào đã cảm thấy thật sự bình tĩnh, hãy thẳng thắn, ôn tồn nói chuyện với con. Lời nói của cha lúc đó sẽ có sức nặng.
Trừng phạt thể xác
Đánh con không giải quyết được vấn đề. Con bạn sẽ hiểu rằng người ta có thể giải quyết mâu thuẫn bằng vũ lực. Hãy nhớ rằng bạn đang dạy con chứ không phải thực thi quyền lực với con.
Mâu thuẫn
Cùng một hành vi của con nhưng bạn lại thể hiện hai thái độ khác nhau với hai cách xử lý khác nhau khiến con cảm thấy khó hiểu và không “tâm phục khẩu phục”.
Nếu có một lần bạn cười khi con nói bậy, lần khác bạn lại mắng và áp dụng hình thức kỷ luật, con sẽ không hiểu được thế nào là đúng. Tốt nhất bạn nên đặt ra các quy tắc và cùng con thực hiện nghiêm chỉnh các quy tắc đó.
Hối lộ con
Nếu bạn hứa hẹn cho con một phần thưởng khi hướng dẫn con làm theo lời chỉ dẫn của mình, con bạn sẽ nghĩ rằng cứ làm sai đi, rồi sửa lại nhất định sẽ được phần thưởng. Trong khi mong muốn của cha mẹ là muốn con hành động đúng ngay từ lần đầu tiên.
Phạt không đúng tội
Khi con vô tình đánh vỡ một đồ vật gì đó trong nhà, bạn mắng mỏ và đánh đòn sẽ khiến con nghĩ rằng cha mẹ quý đồ vật hơn quý mình. Khi con buồn bực mà đập vỡ đồ chơi, mắng mỏ không giải quyết được vấn đề gì cả. Hãy yêu cầu con tiết kiệm tiền để mua đồ chơi mới.
Chống lại mẹ
Điều quan trọng là cha mẹ phải thống nhất trong cách dạy con. Nếu cứ khi mẹ mắng cha chạy lại bênh (hoặc ngược lại), trẻ sẽ vin vào một điểm tựa mà không biết vâng lời. Chính vì thế đừng bao giờ phê phán cách giáo dục của vợ/chồng trước mặt con hoặc trước mặt mọi người. Nếu có điểm nào chưa thống nhất hãy bàn bạc riêng với nhau.
Không hiểu rõ vai trò làm cha
Đừng bao giờ cảm thấy bạn đang ép buộc trẻ hay quá khắt khe với trẻ. Bạn là cha mẹ và cha mẹ có nghĩa vụ phải dạy dỗ con vâng lời. Quyết định của bạn mang tính bắt buộc và con có nghĩa vụ phải làm theo. Sau này khi con lớn lên bạn có thể chia sẻ những cảm nghĩ của bạn khi buộc phải làm điều đó. Chắc chắn con bạn sẽ hiểu và cảm ơn bạn.
“Chụp mũ” cho con
Đừng có lúc nào cũng chụp mũ cho con kiểu: “Con luôn là đứa vội vàng, cẩu thả”, “con thật đãng trí, suốt ngày đánh mất đồ…”. Hãy lắng nghe ý kiến của con trước khi mắng mỏ hay buông lời nhận xét.
Thuyết giảng
Khi con làm sai, bạn đừng nói một tràng về lỗi lầm của con cũng như các giá trị mà con cần đạt đến. Chẳng hạn, khi con không làm bài tập về nhà, bạn lên giọng thuyết giảng về các giá trị của giáo dục. Con bạn sẽ không hiểu mục đích cha mẹ nói nhiều vậy để làm gì, và rất dễ nổi cáu. Bạn nên nói chuyện với con theo cách gần gũi, nhẹ nhàng.
So sánh với người khác
Đừng bao giờ kích con bằng những kiểu so sánh như: “Sao con cũng có điều kiện học hành như thằng Nam mà lại không đạt được thành tích cao như nó?”, “Sao chị con chơi piano giỏi thế mà con lại không bằng một nửa của chị?”… Những kiểu so sánh “khiêu binh khích tướng” như vậy gần như không có tác dụng mà còn làm cho trẻ mặc cảm, tự ti, ghen tị và phá vỡ mối quan hệ của con với người được so sánh.
Mặc dù những hành động của con có thể làm bạn tức điên, nhưng không bao giờ được phép dạy con khi đang cáu giận. Quát mắng, chửi thề, mất tự chủ khi dạy con sẽ khuyến khích những hành vi không tốt của con trong quan hệ với bạn bè, gia đình như: La hét, cáu giận, bạo lực. Thay vào đó, hãy dành thời gian tĩnh tâm lại. Khi nào đã cảm thấy thật sự bình tĩnh, hãy thẳng thắn, ôn tồn nói chuyện với con. Lời nói của cha lúc đó sẽ có sức nặng.
Trừng phạt thể xác
Đánh con không giải quyết được vấn đề. Con bạn sẽ hiểu rằng người ta có thể giải quyết mâu thuẫn bằng vũ lực. Hãy nhớ rằng bạn đang dạy con chứ không phải thực thi quyền lực với con.
Mâu thuẫn
Cùng một hành vi của con nhưng bạn lại thể hiện hai thái độ khác nhau với hai cách xử lý khác nhau khiến con cảm thấy khó hiểu và không “tâm phục khẩu phục”.
Nếu có một lần bạn cười khi con nói bậy, lần khác bạn lại mắng và áp dụng hình thức kỷ luật, con sẽ không hiểu được thế nào là đúng. Tốt nhất bạn nên đặt ra các quy tắc và cùng con thực hiện nghiêm chỉnh các quy tắc đó.

Hối lộ con
Nếu bạn hứa hẹn cho con một phần thưởng khi hướng dẫn con làm theo lời chỉ dẫn của mình, con bạn sẽ nghĩ rằng cứ làm sai đi, rồi sửa lại nhất định sẽ được phần thưởng. Trong khi mong muốn của cha mẹ là muốn con hành động đúng ngay từ lần đầu tiên.
Phạt không đúng tội
Khi con vô tình đánh vỡ một đồ vật gì đó trong nhà, bạn mắng mỏ và đánh đòn sẽ khiến con nghĩ rằng cha mẹ quý đồ vật hơn quý mình. Khi con buồn bực mà đập vỡ đồ chơi, mắng mỏ không giải quyết được vấn đề gì cả. Hãy yêu cầu con tiết kiệm tiền để mua đồ chơi mới.
Chống lại mẹ
Điều quan trọng là cha mẹ phải thống nhất trong cách dạy con. Nếu cứ khi mẹ mắng cha chạy lại bênh (hoặc ngược lại), trẻ sẽ vin vào một điểm tựa mà không biết vâng lời. Chính vì thế đừng bao giờ phê phán cách giáo dục của vợ/chồng trước mặt con hoặc trước mặt mọi người. Nếu có điểm nào chưa thống nhất hãy bàn bạc riêng với nhau.
Không hiểu rõ vai trò làm cha
Đừng bao giờ cảm thấy bạn đang ép buộc trẻ hay quá khắt khe với trẻ. Bạn là cha mẹ và cha mẹ có nghĩa vụ phải dạy dỗ con vâng lời. Quyết định của bạn mang tính bắt buộc và con có nghĩa vụ phải làm theo. Sau này khi con lớn lên bạn có thể chia sẻ những cảm nghĩ của bạn khi buộc phải làm điều đó. Chắc chắn con bạn sẽ hiểu và cảm ơn bạn.
“Chụp mũ” cho con
Đừng có lúc nào cũng chụp mũ cho con kiểu: “Con luôn là đứa vội vàng, cẩu thả”, “con thật đãng trí, suốt ngày đánh mất đồ…”. Hãy lắng nghe ý kiến của con trước khi mắng mỏ hay buông lời nhận xét.
Thuyết giảng
Khi con làm sai, bạn đừng nói một tràng về lỗi lầm của con cũng như các giá trị mà con cần đạt đến. Chẳng hạn, khi con không làm bài tập về nhà, bạn lên giọng thuyết giảng về các giá trị của giáo dục. Con bạn sẽ không hiểu mục đích cha mẹ nói nhiều vậy để làm gì, và rất dễ nổi cáu. Bạn nên nói chuyện với con theo cách gần gũi, nhẹ nhàng.
So sánh với người khác
Đừng bao giờ kích con bằng những kiểu so sánh như: “Sao con cũng có điều kiện học hành như thằng Nam mà lại không đạt được thành tích cao như nó?”, “Sao chị con chơi piano giỏi thế mà con lại không bằng một nửa của chị?”… Những kiểu so sánh “khiêu binh khích tướng” như vậy gần như không có tác dụng mà còn làm cho trẻ mặc cảm, tự ti, ghen tị và phá vỡ mối quan hệ của con với người được so sánh.
Theo HPGĐ
Các tin mới hơn
Các tin liên quan

Ta chẳng những chẳng biết mình đúng hay sai khi buộc vào con một mối lương duyên hờ hững, đầy oán than và khổ ải.
Tôi có 2 con trai sinh đôi, năm nay các cháu 16 tuổi. Thú thực tôi chưa bao giờ cảm thấy nuôi dạy con khó khăn như lúc này.
Cho rằng dậy thì là một quy luật tự nhiên mà bất kỳ đứa trẻ nào cũng phải trải qua để trở thành người lớn, một bộ phận bố mẹ đã để cho con "tự bơi" qua giai đoạn này.
Trong suốt cuộc đời mình, tôi không bao giờ quên 3 cái tát của mẹ, cũng như những bài học mà mẹ đã dạy tôi.
Đòn roi khiến cho con trẻ trở nên tự ti, mặc cảm và xa cách hơn với bố mẹ, nó gieo mầm sự hung hăng, bạo lực vào tâm hồn con trẻ, vô tình làm cho trẻ có thái độ chống đối với bố mẹ và người lớn….
Cách xưng hô "chồng chồng vợ vợ" của trẻ mới "nứt mắt" khiến nhiều bậc cha mẹ 'sốc'.
Hôm nay là sinh nhật lần thứ 5 của cô con gái bé bỏng của tôi. Sáng đi làm tôi đã mua ít trái cây bánh kẹo để mang lên lớp cô giáo tổ chức sinh nhật cho bé vui. Sau giờ tan tầm tôi có mua một số thứ con thích kèm một cái bánh kem nhỏ, tôi giục bé “con thổi nến và ước đi rồi mẹ chở đi công viên chơi” bé vẫn đứng yên xem ra không mấy hào hứng, “nào con ước đi, ước gì nói nhỏ cho mẹ nghe với”; đôi mắt long lanh pha lẫn điều gì đó e dè bé nói “Con ước được ba chở đi học, được ba đón về rồi cho con đi thả diều..”.
Thương mẹ oằn lưng chạy ăn từng bữa, lại nai lưng làm thay trâu, Linh đau đớn dâng đời con gái cho người yêu rồi lên thành phố bán thân kiếm tiền mua trâu giúp mẹ đỡ vất vả.
Từ đầu năm đến nay, Bệnh viện Việt Đức (Hà Nội) tiếp nhận hàng trăm trẻ nhập viện do tai nạn tại gia đình. Trong đó, rất nhiều trẻ bị đa chấn thương phải điều trị lâu dài; bị di chứng suốt đời; thậm chí tử vong.
Có hành vi tưởng chừng như nhỏ nhặt, nhưng lại tác động lớn đến nhận thức của trẻ.
Vì muốn con "phát triển nhân cách thực sự" của mình, một cặp cha mẹ tại thành phố Cambridge, nước Anh đã biến quý tử của mình thành người lưỡng tính trong suốt 5 năm đầu đời.
Có nhiều cha mẹ trẻ thấy con hay quấy khóc về đêm, hay ốm, khó nuôi… lại được thầy bói phán rằng “khắc tuổi” nên phải đem con bán khoán vào chùa. Việc bán con như vậy có ảnh hưởng gì cho đứa trẻ hay không?
Khi bé thắc mắc tại sao mẹ lại phải cúng Giao thừa, sao ba không quét nhà trong những ngày Tết, hay sao bé không được sang nhà hàng xóm chơi vào ngày mùng 1 Tết thì ba mẹ giải thích ra sao? Hãy dành chút thời gian để giải thích cho con về những phong tục truyền thống này, để bé không những đón xuân thật vui mà còn lớn hơn lên nhờ những bài học nhiều ý nghĩa.
Không có phương pháp nào hoàn toàn đúng trong việc nuôi dạy trẻ. Đôi khi, bản năng sẽ 'đưa đường, chỉ lối' cho mẹ khi chăm sóc con.
Một người mẹ Australia lạnh lùng cưỡng hiếp cô con gái 11 tuổi và thậm chí còn dùng điện thoại di động quay lại hành động đồi bại của mình.
Trong giấc ngủ tôi vẫn nghe văng vẳng ngoài cửa tiếng mẹ đang rủa tôi chết đi cho mẹ tôi đỡ nhục, cho nhà đỡ tốn cơm nuôi một con đ… (mẹ đã nói về con đẻ của mẹ như vậy đó).
Giờ đây con gái của ba đã trưởng thành, con đã vượt qua bao khó khăn để có ngày hôm nay. Ba biết không? Cứ mỗi lần con vấp ngã, khi con gặp khó khăn trong đời. Bản năng khiến con nhớ đến vòng tay dịu dàng chở che đầy yêu thương của mẹ. Nhưng sau ý nghĩ “cầu cứu” đó con lại thấy ánh mắt nghiêm nghị của ba cùng lời ba vang vọng trong trái tim con: “- Con hãy tự đứng lên!”. Ba ơi, chính lời nói đó và ánh mắt nghiêm nghị đó của ba đã giúp con vượt qua tất cả.
Trẻ ngoan hay hư, người ta không đánh giá về ý thức của trẻ, mà đòi hỏi trách nhiệm của người lớn.
Bé Mi cháu tôi vừa bị bảo vệ siêu thị giữ lại vì chôm một thỏi son nhỏ giấu vào túi. Sự việc khiến mẹ Mi hết sức xấu hổ.
Đôi khi con trẻ làm cha mẹ 'cứng họng' vì những câu hỏi rất ngây ngô, vu vơ của chúng. Trả lời sao để 'thỏa lòng con, toại lòng mẹ' là nghệ thuật khó!
Ta chẳng những chẳng biết mình đúng hay sai khi buộc vào con một mối lương duyên hờ hững, đầy oán than và khổ ải.
Tôi có 2 con trai sinh đôi, năm nay các cháu 16 tuổi. Thú thực tôi chưa bao giờ cảm thấy nuôi dạy con khó khăn như lúc này.
Cho rằng dậy thì là một quy luật tự nhiên mà bất kỳ đứa trẻ nào cũng phải trải qua để trở thành người lớn, một bộ phận bố mẹ đã để cho con "tự bơi" qua giai đoạn này.
Trong suốt cuộc đời mình, tôi không bao giờ quên 3 cái tát của mẹ, cũng như những bài học mà mẹ đã dạy tôi.
Đòn roi khiến cho con trẻ trở nên tự ti, mặc cảm và xa cách hơn với bố mẹ, nó gieo mầm sự hung hăng, bạo lực vào tâm hồn con trẻ, vô tình làm cho trẻ có thái độ chống đối với bố mẹ và người lớn….
Cách xưng hô "chồng chồng vợ vợ" của trẻ mới "nứt mắt" khiến nhiều bậc cha mẹ 'sốc'.
Hôm nay là sinh nhật lần thứ 5 của cô con gái bé bỏng của tôi. Sáng đi làm tôi đã mua ít trái cây bánh kẹo để mang lên lớp cô giáo tổ chức sinh nhật cho bé vui. Sau giờ tan tầm tôi có mua một số thứ con thích kèm một cái bánh kem nhỏ, tôi giục bé “con thổi nến và ước đi rồi mẹ chở đi công viên chơi” bé vẫn đứng yên xem ra không mấy hào hứng, “nào con ước đi, ước gì nói nhỏ cho mẹ nghe với”; đôi mắt long lanh pha lẫn điều gì đó e dè bé nói “Con ước được ba chở đi học, được ba đón về rồi cho con đi thả diều..”.
Thương mẹ oằn lưng chạy ăn từng bữa, lại nai lưng làm thay trâu, Linh đau đớn dâng đời con gái cho người yêu rồi lên thành phố bán thân kiếm tiền mua trâu giúp mẹ đỡ vất vả.
Từ đầu năm đến nay, Bệnh viện Việt Đức (Hà Nội) tiếp nhận hàng trăm trẻ nhập viện do tai nạn tại gia đình. Trong đó, rất nhiều trẻ bị đa chấn thương phải điều trị lâu dài; bị di chứng suốt đời; thậm chí tử vong.
Có hành vi tưởng chừng như nhỏ nhặt, nhưng lại tác động lớn đến nhận thức của trẻ.
