Độc lạ: Tìm hiểu về khái niệm "Déjà vu" - Dấu hiệu của tiền kiếp

Bạn chắc chắn rằng mình chỉ mới thấy sự việc này lần đầu, thế nhưng tại sao trong bạn lại sinh ra cái cảm giác quen thuộc khó tả như vậy?

Khi bạn đi đến một nơi nào đó hoặc đơn giản là làm việc gì đó trong một tình huống bất kì, bạn bỗng thấy mình như đã trải qua cảm giác này trước đây thì phải. Hầu như chúng ta đều đã ít nhất một lần trải qua việc "sống lại giây phút mình từng thấy trong quá khứ".


Hiện tượng gây ra tranh cãi trong hơn 100 năm qua


Trong một lần xem tivi cùng bạn bè, chàng sinh viên chuyên ngành tâm lý học Akira O’Connor bỗng giật mình vì những cảm giác quen thuộc chạy dọc qua não. Những thứ đang diễn ra trên TV, khung cảnh bên bè bạn, vị trí mình đang ngồi, khoảng cách với những người đối diện... đã đánh động cho Akira thấy rằng anh đã từng trải qua hoàn cảnh này trước đó. Mọi thứ như một bản sao của một khoảnh khắc trong quá khứ. Thế nhưng, Akira không thể nào giải thích được rằng "tại sao anh lại nghĩ bản thân đã trải qua hoàn cảnh này rồi?".


Độc lạ: Tìm hiểu về khái niệm


Hiện tượng kỳ lạ này được các nhà khoa học đặt tên là Deja vu, hay đúng hơn là "Déjà vu", xuất phát từ một từ tiếng Pháp có nghĩa là “đã từng nhìn thấy” hoặc “ký ức ảo giác”. Hiện tượng này phổ biến ở khoảng 60 - 70% dân số, thường chỉ xảy ra ở độ tuổi từ 15 đến 25, đặc biệt ở người thích nghiên cứu, đọc sách, du lịch. Càng lớn tuổi, bạn càng ít gặp Déjà vu.


Vì Déjà vu diễn ra rất bất thường và nằm ở phạm trù tinh thần, cảm giác nên các nhà khoa học gặp phải rất nhiều khó khăn trong việc nắm bắt và giải thích nó một cách cụ thể. Trong hơn 100 năm qua, nó vẫn là hiện tượng tâm lý bí ẩn gây nhiều tranh cãi trong giới khoa học. Bởi lẽ, Déjà vu (hay "cảm giác quen thuộc khó hiểu") chỉ xảy ra bất chợt trong vài giây ngắn ngủi nên con người khó có thể mô tả nó rõ ràng.


Chính sự bí ẩn của Déjà vu đã mang tới cho nó nhiều giả thiết liên quan tới tâm linh hay trục trặc của não bộ trong quá trình ghi nhớ. Các nhà khoa học khẳng định đây là "lỗi" của bộ nhớ trong việc giúp ta ấn tượng hơn với "ký ức mà bộ nhớ muốn giữ lại". Một số các nhà thần học thì cho rằng đây là biểu hiện của ký ức tiền kiếp.


Độc lạ: Tìm hiểu về khái niệm
Déjà vu có phải là kí ức tiền kiếp?


Là biểu hiện của giấc mơ tiền kiếp hay chỉ là "lỗi" của trí nhớ?


Có hai loại Déjà vu phổ biến, trong đó Associative Déjà vu là hiện tượng chúng ta thường trải qua nhất. Đó là khi trải nghiệm nhìn, nghe, ngửi hoặc làm điều gì đấy trong hiện tại bỗng tạo cho bạn sự liên hệ với những điều từng trải qua tương tự trước đây. Các nhà nghiên cứu tâm lý xếp loại Déjà vu này thuộc hàng 'kinh nghiệm dựa trên trí nhớ" và một cơ quan của não sẽ chịu trách nhiệm cho cảm giác này. Loại Déjà vu thứ hai là Biological Déjà vu, chỉ xuất hiện ở những người bị động kinh hoặc có những dấu hiệu tâm thần khác.


Việc xuất hiện của Déjà vu có liên quan rất nhiều tới truyền dẫn thân kinh. Đó là lí do vì sao những người giàu có, nhiều trải nghiệm, có óc quan sát, tưởng tượng phong phú cùng khả năng ghi nhớ tốt các giấc mơ lại gặp Déjà vu nhiều hơn người thường. Một bác sĩ được điều trị cúm bằng amantadine và phenylpropanolamine, loại thuốc làm gia tăng hoạt động của dopamine trong não, khẳng định rằng mình đã liên tục gặp Déjà vu với tần suất lớn trong 24 giờ kể từ khi bắt đầu uống thuốc. Ông chỉ thấy nó chấm dứt khi ngưng dùng thuốc.


Độc lạ: Tìm hiểu về khái niệm


Emile Boirac, nhà tâm thần học người Pháp đưa ra giả thuyết Déjà vu là những mong ước hay ký ức liên quan đến một sự kiện căng thẳng trong quá khứ. Bạn càng thoải mái, cởi mở, bạn càng có nhiều khả năng trải nghiệm Déjà vu.


Chỉ cần một cảm giác quen thuộc nhỏ cũng có thể tạo nên Deja vu. Ví dụ, bạn có thể đi trên chiếc xe cũ kỹ và có cảm giác rất thân quen. Bạn không thể nhớ rằng người thân của mình đã từng có chiếc xe tương tự và khi bạn đã từng cùng họ đi trên chiếc xe đó. Những giác quan cảm nhận về chiếc xe cũng khiến những ký ức quay trở về, ngay cả khi bạn không còn nhận thức được sự tồn tại của chúng.


Một giải thích khác cho hiện tượng này dựa trên cơ chế não xử lý và lưu trữ các thông tin, cho rằng một sự trì hoãn trong quá trình xử lí thông tin của não tạo ra Déjà vu. Thông tin đi vào não qua nhiều con đường khác nhau và sự đồng bộ các thông tin không được xử lí tốt sẽ tạo ra Déjà vu.


Độc lạ: Tìm hiểu về khái niệm


Bên cạnh đó,  chúng ta lưu trữ trí nhớ từ nhiều yếu tố trong cuộc sống, không chỉ từ trải nghiệm cá nhân mà còn là phim, hình ảnh, sách. Khi còn là một đứa trẻ, chúng ta đã thấy cảnh một địa danh nổi tiếng qua chương trình truyền hình. Khi lớn lên, chúng ta đến thăm địa điểm đó và cảm thấy thân thuộc mà không nhớ ra mình đã từng xem trên TV. Tương tự với trường hợp của anh sinh viên Akira kia. Việc anh quây quần cùng bạn bè là điều diễn ra bình thường. Lỗi của não bộ đã khiến anh nhầm tưởng rằng hoàn cảnh khi ấy của mình là đặc biệt, dù nó chỉ là sự lặp lại của trải nghiệm mà thôi.


Hơn nữa, não bộ con người có khả năng sắp xếp, liên kết logic để tạo ra các sự kiện giả định có khả năng xảy ra trong tương lai rồi ghi vào vùng trí nhớ. Phương pháp này của não khá giống với khả năng tiên tri. Do đó, khi bắt gặp một trong những sự việc mà não bộ đã phân tích đúng, ta sẽ có cảm giác "hình như mình gặp ở đâu rồi, sao quen quá ta?".


Độc lạ: Tìm hiểu về khái niệm


Bởi vậy, hãy để cho tinh thần thật thoải mái, trải nghiệm thêm nhiều điều mới rồi bạn sẽ lại gặp hiện tượng siêu thú vị này. Nó chẳng hề có liên quan gì tới tiên tri, tiền kiếp hay du hành thời gian đâu. Déjà vu, suy cho cùng, cũng chỉ là cơ chế mang tính sinh học của con người mà thôi.


Theo Thethaovanhoa.vn


Cùng xem clip về những bí ẩn khoa học:

03:07 24/01/2018Độc lạ

Tin mới cập nhật

Có thể bạn quan tâm