1,4 triệu thanh niên không đi học, không đi làm: Con số báo động
1,4 triệu thanh niên không có việc làm, không tham gia học tập, đào tạo phản ánh những khó khăn trong quá trình tìm kiếm việc làm.
Báo cáo của Cục Thống kê cho thấy cả năm 2025, lực lượng từ 15 tuổi trở lên đạt 53,5 triệu người, tăng khoảng 589.500 người so với năm 2024.
Bên cạnh đó, lao động có việc làm đạt 52,4 triệu người, tăng 578.300 người, chủ yếu ở khu vực thành thị. Số lao động có việc làm ở khu vực thành thị là 20,4 triệu người, đóng góp khoảng 90% vào mức tăng lao động có việc làm của toàn quốc. 32 triệu người có việc làm ở khu vực nông thôn, tăng nhẹ so với năm trước.
Số người thiếu việc làm trong độ tuổi là 772.500 người, giảm 81.300 người so với năm trước, tương ứng với tỷ lệ thiếu việc làm là 1,65%.
Cục Thống kê cho biết điều này phản ánh xu hướng ổn định của thị trường lao động trong bối cảnh nền kinh tế duy trì mục tiêu tăng trưởng. Tỷ lệ thiếu việc làm ở khu vực thành thị thấp hơn khu vực nông thôn (tương ứng là 1,25% và 1,93%).
Đẩy mạnh kết nối việc làm cho thanh niên (Ảnh: Hoa Lê).
Trong tổng số 784.100 người thiếu việc làm trong độ tuổi lao động ở quý IV/2025, khu vực nông nghiệp, lâm nghiệp và thủy sản chiếm tỷ trọng lớn nhất; tiếp đến là khu vực dịch vụ và thấp nhất là khu vực công nghiệp và xây dựng.
So với quý trước, số lao động thiếu việc làm trong độ tuổi lao động ở khu vực nông nghiệp, lâm nghiệp và thủy sản tăng 24.200 người. Đồng thời, khu vực công nghiệp và xây dựng và khu vực dịch vụ đều tăng số người thiếu việc làm.
Theo báo cáo của Cục Thống kê, trong quý IV/2025, có khoảng 1,4 triệu thanh niên 15-24 tuổi không có việc làm và không tham gia học tập, đào tạo (chiếm 10,2% tổng số thanh niên). Con số này giảm 169.200 người so với quý trước và tăng 124.300 người so với cùng kỳ năm trước.
Tỷ lệ thanh niên không có việc làm và không tham gia học tập, đào tạo ở khu vực nông thôn cao hơn khu vực thành thị. Bên cạnh đó, tỷ lệ thất nghiệp thanh niên và tỷ lệ thanh niên không có việc làm và không tham gia học tập, đào tạo vẫn duy trì ở mức cao.
Cục Thống kê cho biết điều này phản ánh những khó khăn của thanh niên trong quá trình tìm kiếm việc làm.
Do đó, cơ quan này đề nghị cần chú trọng hơn công tác định hướng và phân luồng thanh niên nhằm định hướng sớm con đường học tập và nghề nghiệp phù hợp với năng lực cá nhân và nhu cầu của thị trường lao động, đồng thời cần tăng cường sự liên kết chặt chẽ giữa nhà trường và doanh nghiệp.
"Các giải pháp này sẽ giúp thanh niên, đặc biệt là sinh viên mới tốt nghiệp cao đẳng, đại học nâng cao cơ hội tìm được việc làm phù hợp với ngành nghề được đào tạo, qua đó sử dụng hiệu quả nguồn nhân lực và góp phần cân bằng cung – cầu lao động", Tổng Cục thống kê nêu.
Tỷ lệ lao động không sử dụng hết tiềm năng là chỉ tiêu tổng hợp cho biết mức độ “lệch pha” giữa cung và cầu lao động trên thị trường; phản ánh tình trạng dư cung về lao động.
Trong điều kiện kinh tế phát triển bình thường, tỷ lệ lao động không sử dụng hết tiềm năng luôn tồn tại. Tỷ lệ này thường tăng cao khi thị trường chịu các cú sốc về kinh tế - xã hội.
Tổng Cục thống kê nhận thấy, tỷ lệ lao động không sử dụng hết tiềm năng của Việt Nam tăng rất nhanh từ thời điểm quý I/2020 và đạt mức cao kỷ lục là 10,4% vào quý III/2021 do ảnh hưởng của đại dịch Covid-19 và sau đó giảm dần, dao động quanh mức 4%.
Quý IV/2025, tỷ lệ lao động không sử dụng hết tiềm năng là 4% (tương ứng khoảng 2,14 triệu người).