Chủ bệnh viện tư than 'lỗ' khi bán thuốc theo danh mục BHXH chi trả

Ông Nguyễn Mạnh Quyền, Chủ tịch HĐQT, Tổng giám đốc Công ty cổ phần Y dược LanQ, đang bị TAND Hà Nội xét xử với 2 tội Lừa đảo chiếm đoạt tài sản và Đưa hối lộ.

Tại tội danh đầu tiên, ông bị xác định sau chủ trương cho phép các viện tư được tự đấu thầu đơn vị cấp thuốc vào năm 2019 của Bộ Y tế, do có trong tay Bệnh viện LanQ ở tỉnh Bắc Giang nên thông đồng để Công ty CP dược phẩm Sơn Lâm của ông Phạm Văn Cách để trúng thầu.

Giá thuốc sau đó bị hai ông chủ nâng khống trong quá trình điều trị cho bệnh nhân tại bệnh viện, và sau đó được Bảo hiểm Xã hội tỉnh Bắc Giang thanh toán 40 tỷ đồng. Trong đó, 18 tỷ đồng được xác định là tiền trục lợi trái phép từ hành vi lừa đảo.

Ông chủ bệnh viện than lỗ

Ông Quyền giọng rất tâm tư, khai "cơ bản đồng ý" cáo buộc nhưng quy buộc hưởng lợi cá nhân 18 tỷ đồng "thì thật không biết nói thế nào".

Ông khai năm 2019, Bệnh viện LanQ lần đầu thực hiện đấu giá thuốc, rất lúng túng, không kinh nghiệm nên nhờ ông Cách, chủ tịch Sơn Lâm, đơn vị rất quen với thủ tục này, tham vấn giúp.

Khi mở thầu có tới 4 đơn vị gửi hồ sơ nhưng các nhà thầu này đều lúng túng quy trình nên tự động xin rút, còn lại duy nhất Sơn Lâm. Ông nói "tuyệt đối không có" việc bắt tay với Sơn Lâm nâng khống giá thuốc thật cao để lấy được nhiều tiền thanh toán bảo hiểm.

"Anh Cách bảo: Chỗ anh là bệnh viện tư phải mua thuốc tốt, mà thuốc tốt thì giá phải cao. Anh ấy đưa gói 80-90 tỷ cơ, nhưng tôi bảo 'sao cao thế không được'", ông chủ Bệnh viện LanQ khai.

Ông sau đó bàn bạc nội bộ và nhất trí áp đúng bảng giá thuốc mà UBND tỉnh Bắc Giang phê duyệt cho Sở Y tế năm đó (2020), từ đây tính ra giá gói thầu là 54 tỷ đồng. Con số này được BHXH tỉnh Bắc Giang đồng ý.

Ông chủ LanQ khai đang thực hiện dở chừng, đến tháng 10 cùng năm, BHXH Bắc Giang yêu cầu phải chứng minh thuốc LanQ mua tốt hơn thuốc trong danh mục Sở Y tế thì mới trả nốt tiền.

"Tôi chẳng biết làm thế nào. Các anh đồng ý cho mua giá 54 tỷ thì tôi mới mua, xong giữa chừng bắt chứng minh thì chứng minh thế nào", ông Quyền thở dài, nói không được lợi một đồng nào.

"Tôi mua thuốc thực tế hết nhiều hơn, nhưng chỉ được duyệt 54 tỷ, rồi đến khi chi trả lại chỉ được 40 tỷ", ông nói. Thời điểm đó cao điểm dịch Covid, thuốc khan hiếm, giá lại cao, bệnh viện của ông điều trị tới 200.000 lượt bệnh nhân, mong muốn khi đó chỉ là có thuốc tốt. Ông cho rằng mình "lỗ mất 14 tỷ" chứ không thể trục lợi tới 18 tỷ như cáo buộc.

Ngoài ra, ông chủ LanQ dẫn chứng ở bệnh viện lúc nào cũng có hai cán bộ BHXH ngồi trực giám sát toàn bộ các hoạt động cấp phát thuốc. Đơn thuốc điện tử có chữ ký sống của người mua được lưu trữ trên hệ thống, ghi rõ ai nhận thuốc gì kèm giá tiền nên không thể nhập nhèm, gian lận.

Thật giả lẫn lộn

Trong khi đó, VKS cáo buộc khi bán thuốc cho Bệnh viện LanQ, công ty Sơn Lâm chỉ cung cấp đủ hàng 3 tháng đầu. Ông Quyền và ông Cách từ đó bàn nhau mua thuốc rẻ hơn từ một bên khác (Công ty CQB), dán nhãn, đóng gói bao bì của Sơn Lâm để tiếp tục bán cho bệnh viện.

Sơn Lâm sẽ hưởng 18% trên tổng giá trị hóa đơn xuất khống. Giá thuốc không đổi, được bán cho người dân trong quá trình khám chữa bệnh và từ đó được BHXH chi trả.

Tại phiên toà hôm qua, ông Quyền thừa nhận có việc mua thuốc hãng khác, dán đè nhãn mác của Sơn Lâm lên nhưng khẳng định thuốc này "rất tốt, thậm chí tốt hơn của Sơn Lâm".

"Thế tốt hơn sao không để nguyên thế mà bán", tòa hỏi. Ông Quyền nói thuốc tốt nhưng lại không phải đơn vị trúng thầu, nếu để nguyên sẽ không thể được BHXH thanh toán.

Ông Quyền khăng khăng không thỏa thuận chia chác gì với ông Cách, không biết đến con số 18%.

Còn ông Cách khi đối chất đã thừa nhận, nói thực chất là hai doanh nghiệp hỗ trợ nhau khi khó khăn, không mang tính ăn chia. Thuốc của Sơn Lâm bị ông chủ LanQ chê, phải trả đi trả lại hàng về cũng nhiều nên ông nản.

"Chi phí kho bãi, vận chuyển cũng mất nhiều, trong khi gần thời điểm đáo hạn ngân hàng, nếu không bán hàng được thì mang tiếng nợ xấu... nhiều khó khăn dồn lại. Anh Quyền khi đó động viên là sẽ hỗ trợ tôi 18%, chắc anh ấy cũng không nhớ", ông Cách khai.

Thực tế, ông chưa nhận được bất cứ khoản nào vì LanQ chưa được BHXH tỉnh Bắc Giang thanh toán đủ.

Trước câu hỏi: "Thế thuốc của Sơn Lâm hay thuốc của CQB tốt hơn", ông chủ dược Sơn Lâm đáp khéo, không nói ra thẳng bên nào, song khẳng định cả hai đều đã qua quy trình kiểm nghiệm.

Ông nói tự tin chất lượng thuốc, vì đã kiểm nghiệm cả CO (Chứng nhận xuất xứ) và CQ (Chứng nhận chất lượng), tức đã được kiểm nghiệm theo quy chuẩn của quốc tế và đã đáp ứng tiêu chuẩn Bộ Y tế. "Anh Quyền chê thuốc của tôi là do cái cảm quan của anh thôi", ông Cách nói.

Với thuốc của CQB, ông Cách cho hay cũng đã mang đi kiểm nghiệm, vì thuốc này sau đó sẽ được dán nhãn mác của công ty ông. Nếu không kiểm nghiệm, khi Bộ Y tế kiểm tra nếu không đạt, ông "sẽ gánh vi phạm và chịu phạt đóng cửa, không được bán hàng trong một năm".

Vì vụ việc này, ông Cách bị truy tố Lừa đảo chiếm đoạt tài sản. Ngoài ra, ông cũng bị truy tố thêm tội Đưa hối lộ với số tiền tới 71 tỷ đồng cho các cựu lãnh đạo tại 13 bệnh viện khắp nước để "không bị gây khó dễ" khi bán thuốc.

Trong 23 bị cáo, có tới 18 người bị truy tố nhận hối lộ. Họ nguyên là lãnh đạo ngành, cán bộ của các bệnh viện, trung tâm khám chữa bệnh thuộc các tỉnh Thái Nguyên, Tây Ninh, Lâm Đồng, Hưng Yên, Bình Định, Bến Tre, Kon Tum, bắc Giang và TP HCM.

Hôm nay tòa tiếp tục làm việc.

Thanh Lam