Được minh oan sau 70 năm bị hành quyết vì tội giết người

Năm 1953, cảnh sát bắt Tommy Lee Walker, thiếu niên da màu 19 tuổi, với cáo buộc giết nhân viên bán hàng Venice Parker.

Người phụ nữ da trắng bị tấn công tình dục và đâm trọng thương khi đang đợi xe buýt sau ca làm việc tại cửa hàng đồ chơi gần đó. Sau khi vẫy được xe, cô được đưa đến bệnh viện nhưng tử vong do vết thương quá nặng.

Theo bản sao quyết định bác đơn kháng cáo của tòa phúc thẩm năm 1956, có hai người nói với cảnh sát rằng nhìn thấy Tommy trong khu vực xảy ra án mạng vào đêm hôm đó, dù không ai chứng kiến vụ án.

Theo nghiên cứu của Innocence Project (Dự án Vô tội - tổ chức phi lợi nhuận trợ giúp người bị oan sai tại Mỹ), nạn nhân không thể nói được vì cổ họng bị cắt. Tuy nhiên, viên cảnh sát phỏng vấn Venice vài phút trước khi cô qua đời cho biết nạn nhân đã nhận dạng kẻ tấn công là một người đàn ông da màu.

Nhưng phải bốn tháng sau Tommy mới bị Will Fritz, Trưởng phòng Điều tra Giết người của Sở Cảnh sát Dallas, bắt giữ. Theo Innocence Project, ông Fritz từng là thành viên của Ku Klux Klan - tổ chức đề cao chủ nghĩa dân tộc da trắng.

Ngay từ đầu, Tommy khẳng định vô tội và có bằng chứng ngoại phạm. Khi án mạng xảy ra, anh đang chào đón đứa con đầu lòng. 10 nhân chứng đã xác nhận và làm chứng tại tòa.

Sau nhiều giờ thẩm vấn căng thẳng, bao gồm những lời đe dọa về ghế điện và những lời nói dối về bằng chứng không hề tồn tại, Tommy đồng ý ký hai bản khai nhận tội trong tình trạng kiệt sức.

Theo Innocence Project, lời khai đầu tiên chứa đầy thông tin không chính xác. Lời khai thứ hai đã bị Tommy rút lại ngay sau khi ký. Ngay cả khi bị ép buộc, Tommy cũng không hề thú nhận đã cưỡng hiếp nạn nhân.

Luật sư của con trai Tommy cho biết các chiến thuật gồm đe dọa tử hình, cô lập và lừa dối được sử dụng làm tăng căng thẳng và kiệt quệ về tinh thần, khiến người bị thẩm vấn dễ thú nhận sai sự thật hơn trong quá trình thẩm vấn của cảnh sát.

Vụ án được ủy viên công tố hạt Dallas, Henry Wade, đưa ra trước tòa. Innocence Project cho rằng ông Wade đã giám sát việc kết án 20 người đàn ông da màu vô tội trong nhiệm kỳ của mình.

Trong phiên tòa, ông Wade từ chối giao bằng chứng chứng minh vô tội cho bên bào chữa, đưa ra những tuyên bố sai sự thật và chưa được chứng minh, thậm chí tự ra làm chứng để khẳng định biết Tommy có tội.

Tommy bị kết tội và tuyên án tử hình, đơn kháng cáo sau đó bị bác.

Dù ông Fritz khẳng định việc ký vào bản thú tội sẽ giúp Tommy thoát án tử hình, nhưng anh vẫn bị hành quyết bằng ghế điện vào năm 1956.

Dưới sự thúc đẩy của Innocence Project, vụ án của Tommy được đơn vị điều tra lại các bản án thuộc Văn phòng Ủy viên Công tố hạt Dallas xem xét toàn diện.

Ngày 21/1, Tòa án Ủy viên hạt Dallas thông qua quyết định tuyên bố Tommy vô tội, khẳng định Tommy đã bị kết án oan và bị xử tử sai.

21/1 là một ngày vừa vui vừa buồn đối với Edward Smith, đứa con duy nhất chưa bao giờ được gặp bố của Tommy.

"Lớn lên mà không có bố thật khó khăn. Khi tôi còn đi học, các bạn cùng lớp thường nói về bố của họ, còn tôi thì chẳng có gì để nói. Quyết định này sẽ không thể đưa ông ấy trở lại, nhưng giờ đây cả thế giới biết ông ấy vô tội, chúng tôi cũng thấy bình yên phần nào", Edward chia sẻ.

Tuệ Anh (theo People)