Hải Phòng sẽ di dân ở 177 chung cư cũ

Theo đề án do UBND TP Hải Phòng xây dựng, giai đoạn 2026 đến 2028, thành phố tập trung giải quyết chỗ ở cho các hộ dân ở 66 chung cư cấp độ D (nguy hiểm, cần di dời khẩn cấp), tương ứng khoảng 2.200 căn hộ và 190 căn cấp độ B, C (hư hỏng nặng).

Nguồn quỹ nhà ưu tiên sử dụng từ các dự án nhà ở xã hội như: dự án kho 3 Lạc Viên (1.680 căn), ngõ 75 Lý Thánh Tông (68 căn), cải tạo chung cư cũ Đồng Tâm (9.310 căn) và chung cư Tạ Quang Bửu (390 căn).

Giai đoạn 2028-2030, thành phố tiếp tục giải quyết 65 tòa chung cư cũ cấp độ C, B và 46 chung cư chưa kiểm định. Số lượng dự kiến là hơn 2.570 căn hộ. Nguồn nhà tái định cư đến từ dự án nhà ở xã hội XH1, XH2 thuộc phường Lê Chân (890 căn), khu đô thị Cầu Rào 2 (923 căn), đầm Bắc Giang (633 căn) và khu đô thị mới phía Đông phường Hải Dương (130 căn).

Quá trình thực hiện, thành phố sẽ điều chỉnh, phân bố số lượng nhà, phương án hỗ trợ tái định cư tùy theo thực tế và nguyện vọng đăng ký của người dân.

Hải Phòng chủ trương chuyển đổi từ nhà nước bao cấp về nhà ở sang xã hội hóa, thu hút doanh nghiệp phát triển các dự án nhà ở xã hội quy mô lớn và đồng bộ. Dự kiến tổng nhu cầu vốn để thực hiện các dự án là 4.250 tỷ đồng.

Với quỹ đất sau khi phá dỡ, quy hoạch phân khu hướng đến việc bổ sung các thiết chế hạ tầng còn thiếu trong trung tâm đô thị. Cụ thể, các khu chung cư ngõ 246 Đà Nẵng, Thái Phiên, Lâm Tường và số 20 Nguyễn Công Trứ được bố trí làm trường học. Quỹ đất tại khu chung cư An Dương, ngõ 166 Chùa Hàng và Kiến An được sử dụng làm công viên cây xanh, bãi đỗ xe.

Theo Sở Xây dựng, đến tháng 2/2026, Hải Phòng còn 177 chung cư cũ, chủ yếu được xây dựng giai đoạn 1960-1985. Trong đó, khu vực phía Đông (Hải Phòng cũ) có 148 tòa và khu vực phía Tây (Hải Dương cũ) có 29 tòa. Trong đó, 66 tòa cấp độ D, 58 tòa cấp độ C, 7 tòa cấp độ B và 46 công trình chưa kiểm định chất lượng. Khoảng 7.000 hộ dân đang sinh sống ở những khu này.

Đa số chung cư cao 2 đến 5 tầng, diện tích căn hộ 15-30 m2. Do thiết kế cũ thiếu khép kín, người dân phải sử dụng chung khu vực bếp và nhà vệ sinh. Tình trạng cơi nới diễn ra phổ biến, làm gia tăng tải trọng lên kết cấu chịu lực đã xuống cấp và ảnh hưởng đến khả năng thoát nạn.

Trước mắt, TP Hải Phòng chỉ đạo các đơn vị liên quan lên phương án tháo dỡ hoàn toàn 37 tòa chung cư nguy hiểm cấp D tại các khu tập thể Đồng Quốc Bình, Vạn Mỹ và Bình Minh trước tháng 6/2026; tổ chức kiểm định 46 chung cư chưa được đánh giá, xếp hạng.

Các hộ dân tại chung cư cũ sẽ được bồi thường, hỗ trợ tiền đối với quyền sử dụng đất theo quy định và được đăng ký mua, thuê nhà tại các dự án nhà ở xã hội trên địa bàn. Tuy nhiên, người dân đang gặp vướng mắc lớn là sự chênh lệch giữa kinh phí bồi thường và giá nhà ở xã hội. Căn hộ nhà ở xã hội diện tích 50 m2 giá bình quân từ 861,45 đến 965,6 triệu đồng, khiến nhiều hộ dân phải chi thêm khoản tiền lớn để sở hữu căn hộ mới.

Bảng so sánh tài chính dự kiến khi người dân mua nhà ở xã hội (căn hộ 50 m2):

Nhằm tháo gỡ áp lực tài chính, UBND TP Hải Phòng yêu cầu các dự án nhà ở xã hội như Tổng kho 3 Lạc Viên, Đồng Hòa đẩy nhanh tiến độ hoàn thành để có quỹ nhà cung cấp cho người dân, hỗ trợ kinh phí di chuyển, tạm cư. Đồng thời, thành phố đề nghị Ngân hàng Chính sách xã hội thiết lập gói vay ưu đãi hỗ trợ các hộ gia đình có hoàn cảnh khó khăn tiếp cận được nhà ở.

Lê Tân