Làng nghề làm đặc sản ngày Tết rộn ràng từ sáng đến khuya

Làng bánh nổ Tân Phong (xã Thu Bồn, thành phố Đà Nẵng), một thời có hàng chục hộ theo nghề, nay chỉ còn 12 hộ duy trì sản xuất, chủ yếu tập trung vào dịp Tết Nguyên đán.

Từ cuối tháng 11, đầu tháng Chạp âm lịch hằng năm, không khí tại làng lại trở nên nhộn nhịp, báo hiệu mùa "vàng" của nghề làm bánh nổ truyền thống khi nhu cầu mua bánh thờ cúng, biếu tặng tăng cao.

Những ngày giáp Tết, làng Tân Phong rộn ràng từ sáng sớm đến khuya. Tiếng khuôn gỗ lốc cốc đều tay, mùi nếp rang quyện với hương gừng, đường lan tỏa khắp xóm làng, tạo nên một không khí đặc trưng của mùa lễ hội.

Ông Phạm Núi (60 tuổi), người đã gắn bó với nghề làm bánh nổ tròn 20 năm, chia sẻ rằng ông được mẹ ruột "cầm tay chỉ việc" từng công đoạn. Tất cả đều làm thủ công, với nguyên liệu đơn giản gồm nếp, đường trắng và gừng, hoàn toàn không sử dụng phụ gia hay hóa chất.

Theo ông Núi, chính nhờ việc giữ đúng hương vị truyền thống mà bánh nổ Tân Phong ngày càng được ưa chuộng, lượng tiêu thụ dịp Tết năm nào cũng tăng. Bánh được các thương lái đến tận nơi thu mua và phân phối đi khắp các xã miền núi Đà Nẵng, TPHCM và nhiều nơi khác.

"Sản lượng năm nay tăng 20% so với năm ngoái, làm không kịp bán. Tuy nghề bánh nổ vất vả, nhưng cũng phù hợp với công việc đồng áng nhàn rỗi, chủ yếu lấy công làm lời", ông Núi cho biết.

Theo người dân làng Tân Phong, quy trình làm bánh nổ không đơn giản. Nguyên liệu chính là nếp phải được phơi khô, loại bỏ hạt lép để khi rang, nếp nở bung đều. Công đoạn này thường được chuẩn bị trước đó gần 1 tháng.

Để có được hàng triệu hạt nếp nổ giòn, vàng mà không cháy, người canh lửa phải có kinh nghiệm điều chỉnh nhiệt độ. Sau khi rang, hạt nổ phải được nhặt sạch vỏ trấu còn sót lại.

Tiếp đến là khâu thắng đường, đòi hỏi sự khéo léo để đường nấu với gừng không bị già lửa. Khi đường "lại nước", nếp nổ sẽ được trộn vào, sau đó hỗn hợp này được cho vào khuôn, ép chặt và đưa đi sấy bằng than củi. Việc ép nếp nổ thật chặt vào khuôn là yếu tố quan trọng để bánh không bị vỡ kết cấu, trở nên giòn xốp và ngon hơn.

Tại cơ sở bánh nổ truyền thống Năm Thu, không khí làm việc luôn khẩn trương, tất bật với các công đoạn in bánh, đóng gói.

Dịp Tết năm nay, gia đình ông Huỳnh An Thu (61 tuổi, làng bánh Tân Phong) đã chuẩn bị khoảng 1 tấn nếp để làm bánh nổ. Ông Thu cho biết do làm thủ công nên mỗi lát bánh thơm ngon đều chứa đựng tâm huyết và đam mê của người thợ lành nghề.

Theo ông Thu, bánh được ép vào khuôn dài tạo thành cây 40-50cm rồi dùng dao cắt thành khoanh vừa ăn, hoặc ép vào khuôn hình vuông theo từng cái, cách này giúp bánh vuông vức và đều hơn.

"Giá bán sỉ mỗi bịch bánh 12 cái là 20.000 đồng. Dù giá nguyên liệu tăng hơn so với mọi năm, nhưng các hộ làm bánh nổ vẫn cố gắng không đổi giá bán", ông Thu khẳng định.