Lao động Việt ở nước ngoài đón Tết xa nhà, nuốt nước mắt để đổi ấm no

Giọt nước mắt của lao động xa xứ

Giữa cái lạnh 2 độ C bao trùm một hòn đảo nhỏ ở Bắc Na Uy, nhà xưởng nơi chị Nguyễn Thị Thùy Trang (SN 1999, quê Quảng Trị) làm việc vẫn sáng đèn từ sớm.

Ngoài trời, gió thổi buốt da, tuyết lác đác phủ kín những con đường vắng. Bên trong, cô gái trẻ lặng lẽ đóng gói nông sản, giữ nhịp tay đều đặn để quên đi cảm giác trống trải khi Tết đang đến rất gần, còn quê nhà thì ở cách xa nửa vòng trái đất.

Những ngày giáp Tết, công việc trở thành cách để Trang lấp đầy nỗi nhớ. Ca làm kéo dài từ 7h đến 16h, nghỉ trưa một tiếng. Công việc không quá nặng nhưng đòi hỏi phải đứng liên tục nhiều giờ trong giá lạnh.

“Thời gian đầu chưa quen thời tiết, cơ thể tôi mệt mỏi hơn bình thường. Nhưng rồi cũng phải thích nghi, vì mình sang đây là để làm việc mà”, Trang chia sẻ.

Trở về ký túc xá, khi hai vợ chồng Trang đang chuẩn bị bữa tối, điện thoại bất chợt rung lên. Ở đầu dây bên kia, bố mẹ ở quê nhà hỏi han những câu quen thuộc: “Hôm nay có lạnh không con? Công việc có vất vả không? Tết có được nghỉ không?”.

Trang cười, đáp rằng mọi thứ vẫn ổn, thu nhập đủ chi tiêu. Nhưng đến khi nghe bố dặn: “Bố mẹ ở nhà không thiếu gì, chỉ mong con giữ sức khỏe, đừng cố làm quá”, cô gái trẻ phải quay mặt đi, cố nén nước mắt.

Ở hai đầu dây, cả hai phía đều lặng im vài giây, rồi lại động viên nhau bằng những lời quen thuộc.

Ở Na Uy, Tết Nguyên đán không phải ngày nghỉ lễ. Với Trang và nhiều lao động Việt khác, mùng Một đầu năm vẫn là một ngày làm việc bình thường. Không có phố xá trang hoàng, không có mâm cơm tất niên hay khoảnh khắc giao thừa bên người thân, họ chỉ có thể tự tạo cho mình một “cái Tết nhỏ” nơi xứ lạnh.

Năm nay, cộng đồng người Việt tại nơi Trang sinh sống có gần 20 người, đa số là lao động thời vụ.

Trước Tết vài ngày, nhóm tụ họp ăn tất niên, cùng nhau nấu vài món quê nhà, hát karaoke để vơi bớt nỗi nhớ. Đến tối giao thừa, mỗi người lặng lẽ gọi về cho gia đình, nghe tiếng pháo vọng từ màn hình điện thoại, rồi trở về căn phòng trọ yên ắng.

“Có buồn chứ, có tủi thân nữa. Mẹ nói năm nay nhà ít người, không sắm sửa nhiều vì con cháu đều đi xa. Nghe vậy cũng buồn, nhưng mình chỉ biết cố gắng hỗ trợ tài chính và gọi điện thăm hỏi mẹ thường xuyên.

Lên mạng thấy mọi người ở nhà sum họp đông đủ là mình chạnh lòng. Nhưng đi làm xa thì phải chấp nhận, vì ai cũng có lý do riêng”, Trang nói.

Cô thừa nhận, giao thừa là thời điểm nỗi nhớ nhà rõ rệt nhất.

“Cả ký túc xá im lặng, ai cũng vào phòng gọi về cho gia đình. Xong rồi vợ chồng tôi lại ngồi thẫn thờ, chợt thấy trong lòng lạnh hơn, không phải chỉ vì thời tiết”, Trang bộc bạch.

Đêm giao thừa mừng, tủi

Cách đó hàng chục nghìn km, giữa nhịp sống hối hả của Osaka (Nhật Bản), anh Phạm Văn Hùng vẫn giữ cho mình một khoảng lặng mỗi khi Tết đến.

Sau những buổi tan ca muộn, trong lòng nam lao động Việt xa quê lại dâng lên nỗi nhớ mâm cơm tất niên, tiếng cười sum họp và cảm giác được trở về nhà sau một năm dài vất vả.

Sang Nhật từ năm 2018, nay tròn 8 năm làm điều dưỡng tại Nhật, anh Hùng đã trải qua nhiều cái Tết xa quê.

Công việc khiến anh hiếm khi được nghỉ lễ trọn vẹn. Những ca trực đêm, những ngày làm việc xuyên Tết trở thành quen thuộc. Trong lúc chăm sóc bệnh nhân, nhìn nụ cười của các cụ già, anh lại nghĩ đến ông bà, bố mẹ ở quê nhà.

“Chỉ cần một lời cảm ơn thôi, tôi đã thấy công việc mình làm có ý nghĩa”, anh chia sẻ.

Ở Nhật, anh Hùng có một nhóm bạn thân đều là người Việt, mỗi người làm một ngành nghề khác nhau như phục vụ khách sạn, chế biến thực phẩm, cơ khí.

Thời gian gắn bó với xứ người của mỗi người cũng không giống nhau. Có người đã 8 năm như anh, có người được 3-4 năm, thậm chí có người vừa sang. Mỗi người một hoàn cảnh, một câu chuyện riêng, nhưng tất cả đều chung một nỗi nhớ nhà mỗi khi Tết đến.

Đêm giao thừa và mùng Một, anh thường gọi video về gia đình. Có lần, nhìn thấy bố mẹ và người thân quây quần bên mâm cơm, anh vừa vui vì mọi người khỏe mạnh, vừa tủi vì không thể ở bên cạnh.

Năm nay, anh và nhiều lao động Việt tại Nhật cũng tranh thủ nghỉ ngơi, gọi điện chúc Tết gia đình và tự chuẩn bị một bữa ăn nhỏ để tạo không khí xuân.

Trong căn bếp chật hẹp nơi đất khách, anh cùng vài người bạn Việt gói bánh chưng, rán nem. Món ăn không thật hoàn hảo, nhưng ai cũng thấy ấm lòng vì tìm lại được cảm giác như đang đón Tết ở quê nhà.

Lời hứa hẹn đầu năm mới

Trang sang Na Uy làm lao động thời vụ từ tháng 12/2025 theo hợp đồng kéo dài 6 tháng. Đây là lần thứ hai cô đến quốc gia Bắc Âu này.

Công việc chính của Trang là đóng gói nông sản trong nhà xưởng. Khi ít đơn hàng, cô được phân công chăm cây, cắt lá hoặc thu hoạch trong nhà kính.

Thu nhập trung bình mỗi tháng khoảng 50 triệu đồng, chi phí sinh hoạt chủ yếu cho ăn uống từ 12–15 triệu đồng, phần còn lại Trang dành dụm hoặc gửi về hỗ trợ gia đình.

Thấy Trang và nhiều lao động Việt phải đón Tết xa nhà, chủ xưởng cùng đồng nghiệp bản xứ thường xuyên hỏi han, động viên và gửi những lời chúc tốt đẹp đầu năm mới.

“Bà chủ còn ngỏ ý cho chúng tôi nghỉ vài hôm nếu có nhu cầu nhưng hầu hết anh chị em đều chọn tiếp tục làm việc. Mọi người đều có chung mục tiêu là tập trung kiếm tiền để lo cho bản thân và gia đình có cuộc sống tốt hơn”, Trang chia sẻ.

Sau hai lần đón Tết nơi xứ lạnh, cô gái Quảng Trị hiểu rõ hơn giá trị của sự sum họp.

“Ở đây thu nhập tốt, công việc ổn định, nhưng thiếu không khí gia đình. Mình không biết ba mẹ còn khỏe được bao lâu, nên chỉ mong vài năm nữa có thể sắp xếp về ăn Tết ở nhà”, Trang bộc bạch.

Bước sang năm mới, mong ước lớn nhất của cô là gia đình luôn mạnh khỏe và bản thân có công việc ổn định để tích lũy cho tương lai.

“Chỉ cần một năm nào đó được đón giao thừa bên mâm cơm gia đình, không qua màn hình điện thoại nữa, với mình đã là đủ”, Trang nói, giữa cái lạnh 2 độ C trên hòn đảo nhỏ phía Bắc Na Uy.

Ở Nhật Bản, anh Phạm Văn Hùng cho biết công việc điều dưỡng nhiều áp lực, đôi khi phải trực đêm nhưng cũng giúp anh tích lũy kinh nghiệm, rèn luyện sự kiên nhẫn và tinh thần trách nhiệm.

“Điều khiến tôi vui nhất là khi thấy bệnh nhân khỏe hơn hoặc nhận được lời cảm ơn từ họ. Khi đó, tôi cảm nhận rõ ý nghĩa của công việc mình đang làm”, anh chia sẻ.

Bước sang năm mới, anh mong bản thân có đủ sức khỏe, công việc ổn định và có cơ hội phát triển hơn. Với gia đình, điều anh mong mỏi nhất vẫn là mọi người luôn bình an, mạnh khỏe và sớm có dịp đoàn tụ.

Ảnh: Nhân vật cung cấp