Nâng cao vai trò của hình ảnh trong báo chí đa phương tiện
Chiều 24/12, tại TP Hồ Chí Minh, Trung tâm Bồi dưỡng nghiệp vụ báo chí (Hội Nhà báo Việt Nam) tổ chức Tọa đàm “Tư duy hình ảnh cho báo chí đa phương tiện trong bối cảnh mới”, với sự tham dự của các chuyên gia, lãnh đạo các cơ quan báo chí, phóng viên, biên tập viên.
Tọa đàm nhằm chia sẻ kinh nghiệm thực tiễn và gợi mở những cách làm mới trong sản xuất nội dung hình ảnh và báo chí đa phương tiện thông qua các ý kiến trao đổi của các nhà quản lý, chuyên gia và những người làm báo giàu kinh nghiệm, góp phần nâng cao chất lượng tác phẩm báo chí, tăng sức hấp dẫn và khả năng cạnh tranh của báo chí chính thống trong môi trường truyền thông số.

Tọa đàm tập trung trao đổi bốn nội dung chính: Tư duy hình ảnh và kể chuyện bằng hình ảnh trong báo chí đa phương tiện hiện nay; ứng dụng công nghệ và trí tuệ nhân tạo (AI) trong sản xuất hình ảnh báo chí; từ thực tiễn đến quá trình sản xuất nội dung hình ảnh tại Thông tấn xã Việt Nam; cùng giải pháp nâng cao công tác đào tạo, bồi dưỡng ảnh báo chí trong bối cảnh hiện nay.
Khai mạc tọa đàm, ông Trần Trọng Dũng, Phó Chủ tịch Hội Nhà báo Việt Namnhấn mạnh, cách công chúng tiếp nhận thông tin đang có những thay đổi sâu sắc. Theo ông, hình ảnh, video, đồ họa, dữ liệu trực quan và các sản phẩm đa phương tiện ngày càng giữ vai trò then chốt trong truyền thông hiện đại. Báo chí không còn cạnh tranh chủ yếu bằng tốc độ đưa tinmà bằng khả năng kể chuyện trực quan, truyền tải thông tin có chiều sâu và tạo ra trải nghiệm thị giác thuyết phục, mang giá trị lâu dài đối với công chúng.

Sự phát triển mạnh mẽ của mạng xã hội, các nền tảng video ngắn và các công cụ trí tuệ nhân tạo (AI) đã tạo ra môi trường truyền thông cạnh tranh gay gắt, trong đó hình ảnh giữ vai trò then chốt trong việc thu hút sự chú ý và lan tỏa thông tin tới công chúng. Thực tiễn này đặt ra yêu cầu cấp thiết đối với báo chí chuyên nghiệp phải đổi mới tư duy sản xuất nội dung, đặc biệt là tư duy hình ảnhnhằm giữ chân độc giả, đồng thời khẳng định vai trò dẫn dắt và uy tín của báo chí chính thống trên không gian số.

Tại tọa đàm, các chuyên gia đã thẳng thắn chỉ ra những tồn tại trong hoạt động báo chí hiện nay. Bên cạnh nhiều sản phẩm có chất lượng, vẫn còn không ít cơ quan báo chí gặp khó khăn trong việc khai thác và sử dụng hình ảnh; hình ảnh ở nhiều tác phẩm còn mang tính minh họa đơn thuần, video thiếu kịch bản rõ ràng, đồ họa và dữ liệu trực quan chưa được đầu tư tương xứng.

Ngoài ra, sự phối hợp giữa phóng viên, biên tập viên, bộ phận kỹ thuật và lãnh đạo trực tiếp ở một số đơn vị chưa thật sự hiệu quả. Trong khi đó, không ít sản phẩm truyền thông trên các nền tảng số lại tận dụng tốt yếu tố hình ảnh để tạo sức lan tỏa, dù nội dung chưa hẳn sâu sắc.


Các nhà báo cho rằng, vấn đề cốt lõi không chỉ nằm ở công cụ hay công nghệmà trước hết ở con người và tư duy kể chuyện bằng hình ảnh, cũng như tư duy tổ chức sản xuất nội dung đa phương tiện ngay từ khâu lựa chọn đề tài, xây dựng tuyến bài. Quá trình chuyển đổi số và xây dựng mô hình tòa soạn hội tụ đặt ra những yêu cầu mới đối với đội ngũ người làm báo, theo đó không chỉ cần giỏi viết, mà còn phải hiểu ngôn ngữ thị giác, có khả năng làm việc nhóm đa kỹ năng và phối hợp hiệu quả trong quy trình sản xuất nội dung trên nhiều nền tảng.