Ốc bươu ngâm hóa chất trắng, giòn bất thường nhưng nhiều người khen ngon
Điều trớ trêu là càng nhiều người khen ngon, càng ít người đặt câu hỏi, và sự bất thường dần bị bình thường hóa.
Vụ triệt phá đường dây ngâm ốc bươu bằng "thủy tinh lỏng" tại TP HCM mới đây giống như một cái tát thẳng vào sự chủ quan của những người tiêu dùng vẫn tin rằng chỉ cần ăn chín, uống sôi là đủ. Khi hàng tấn ốc được "tắm" trong hóa chất công nghiệp để trở nên trắng hơn, giòn hơn, bắt mắt hơn rồi âm thầm đi vào quán nhậu, mâm cơm, dạ dày của hàng nghìn người, thì ranh giới giữa thức ăn và độc chất đã bị xóa nhòa một cách lạnh lùng.
Nếu vụ việc này không bị phát hiện, rất có thể nó vẫn đang diễn ra lặng lẽ. Một đĩa ốc trông sạch sẽ, giòn sần sật, giá rẻ vừa túi tiền... có mấy ai ngờ phía sau là hóa chất vốn dùng để chống thấm tường, pha sơn, trộn xi măng? Chúng ta đã quen với việc đánh giá thực phẩm bằng mắt, bằng cảm giác "ăn thấy ngon", mà quên mất rằng cơ thể không có cơ chế báo động ngay lập tức với những thứ đầu độc từ từ. Đến khi dạ dày tổn thương, gan thận quá tải, thì bữa ăn hôm nay đã trở thành cái giá phải trả của ngày mai.
Trong một thị trường mà người tiêu dùng quen nhìn bằng mắt trước khi nghĩ bằng đầu, chỉ cần làm cho món ăn trông sạch hơn, đẹp hơn, "có vẻ chất lượng hơn", là đã nắm trong tay lợi thế lớn. Khi cái đẹp được mặc định là cái an toàn, thì sự lừa dối có đất để sinh sôi.
Thực tế cho thấy, Natri silicate không chỉ làm sạch bề mặt ốc, mà còn tạo ra một hiệu ứng thị giác đánh trúng điểm yếu phổ biến: trắng hơn, bóng hơn, nhìn "tươi" hơn hẳn ốc tự nhiên. Trong bối cảnh thực phẩm bẩn tràn lan, người tiêu dùng vô thức bị cuốn theo suy nghĩ: thứ gì trông sạch sẽ thì chắc là an tâm hơn. Ít ai nghĩ rằng chính vẻ ngoài hoàn hảo ấy lại là kết quả của một quá trình xử lý hóa chất. Cái bẫy nằm ở chỗ: ốc càng đẹp, nguy cơ càng bị che giấu kỹ.
>>Chủ quán khuấy lọ tương ớt bị mốc rồi bày ra cho khách ăn
Không dừng lại ở thị giác, người bán còn khai thác triệt để cảm giác khi ăn. Những lời quảng cáo như "ốc giòn lạ miệng", "ăn đã, không bở, không tanh" nghe qua rất thuyết phục, đặc biệt với những thực khách quen coi độ giòn là thước đo chất lượng. Điều trớ trêu là càng nhiều người khen ngon, càng ít người đặt câu hỏi, và sự bất thường dần bị bình thường hóa.
Sự dễ bị lừa của người tiêu dùng, nếu nhìn thẳng, không hẳn vì thiếu hiểu biết, mà vì chúng ta đã quen tin vào cảm giác trước mắt và giá tiền trước mặt. Một đĩa ốc vừa rẻ, vừa đẹp, vừa "ăn lạ miệng" rất khó bị nghi ngờ, nhất là khi nó được bày bán công khai, phục vụ mỗi ngày cho hàng trăm thực khách. Câu chuyện này nhắc chúng ta một điều rất thực tế: khi thực phẩm được làm cho quá hoàn hảo, người tiêu dùng càng cần dè chừng. Đã đến lúc không chỉ hỏi "ngon không", "rẻ không", mà phải tập thói quen tìm hiểu: vì sao nó lại giòn, trắng và đồng đều đến vậy?
Sau cùng, bài học lớn nhất rút ra không phải là sợ hãi, mà là chủ động bảo vệ mình. Người tiêu dùng không cần trở thành chuyên gia hóa chất, chỉ cần giữ cho mình thói quen đặt câu hỏi và sẵn sàng từ chối khi cảm thấy không yên tâm. Sự tỉnh táo ấy, dù nhỏ, nhưng chính là hàng rào đầu tiên - và quan trọng nhất - để những bữa ăn hằng ngày không trở thành rủi ro âm thầm cho sức khỏe.
Làm người tiêu dùng thông minh không phải là chuyện cao siêu. Đôi khi, nó chỉ đơn giản là biết dừng lại trước một món ăn quá hoàn hảo, biết đặt câu hỏi về nguồn gốc, và sẵn sàng nói "không" khi cảm thấy không yên tâm.