Khói bụi bủa vây người dân ở gần nhà máy hoá chất Đức Giang - Lào Cai
Đứng cách xa nhà máy hóa chất Đức Giang - Lào Cai tại khu công nghiệp Tằng Loỏng, vẫn có thể cảm nhận mùi khét lẹt; không khí đặc quánh vì ô nhiễm.
Xe ben chở đất đá, vật liệu, xỉ thải đi ra từ khu nhà máy, chạy suốt ngày đêm len lỏi trên nhiều tuyến đường dân sinh.
Một người dân sống cạnh mặt đường thôn Mường 1, xã Gia Phú (trước đây là xã Xuân Giao), cho biết 24/24 gia đình phải đóng cửa do không chịu nổi khói bụi, tiếng ồn từ xe cộ. Mùi khét, hôi từ phốt pho, phân bón bay ra khiến ngạt mũi, không chỉ từ nhà máy Đức Giang mà còn ở các nhà máy lân cận.
"Quần áo không dám phơi bên ngoài vì chỉ một lúc là ngả màu. Cây cối, rau quả không thể sinh trưởng do ô nhiễm. Cứ mỗi cuối tuần gia đình tôi lại phải di tản về nhà ở trong quê cách chừng 10 km để bớt ngột ngạt", bà nói.
Tại nhà máy sản xuất hóa chất, cột khói trắng, đen, vàng cao hàng chục mét, đặc quánh. Không gian đậm đặc mùi. Cây cối xung quanh bụi bám thành từng lớp dày.
Người dân quanh đây cho biết nhiều năm nay không còn tiếng ve kêu vào mùa hè và chim cũng rất ít xuất hiện. Mọi người cũng không còn nhìn thấy cá ở các hồ quanh Tằng Loỏng. Đi làm nông nghiệp, người dân không dám rửa tay ở nước suối vì ô nhiễm, mùi hôi thối.
C03 bước đầu xác định, Tập đoàn Hóa chất Đức Giang đã "gây ô nhiễm môi trường", ảnh hưởng nghiêm trọng đến đời sống người dân trên địa bàn.
Tập đoàn này còn khai thác trái phép hàng trăm nghìn tấn quặng Apatit, trị giá hàng trăm tỷ đồng. Hơn nữa, Đức Giang cũng bỏ ngoài sổ sách kế toán, che giấu doanh thu, gây thiệt hại về thuế cho tài sản Nhà nước hàng chục tỷ đồng.
Bãi thải khổng lồ lộ thiên bên vạt núi. Chỉ cần cơn gió nhẹ là bụi bay mù mịt.
Công an xác định doanh nghiệp này đã đổ trái phép hàng triệu tấn chất thải trên diện tích hàng chục hecta tại khu công nghiệp Tằng Loỏng.
Tập đoàn Hóa chất Đức Giang thành lập năm 1963, cổ phần hóa năm 2003, được xem là một trong những doanh nghiệp hàng đầu lĩnh vực sản xuất phốt pho và hóa chất cơ bản.
Ngoài bố con Chủ tịch Đức Giang, bị can Phạm Văn Hùng, Giám đốc Công ty TNHH MTV Hóa chất Đức Giang - Lào Cai, cũng bị bắt với cáo buộc Vi phạm quy định về kế toán gây hậu quả nghiêm trọng và Gây ô nhiễm môi trường.
Trịnh Quốc Khánh, Giám đốc; An Văn Bắng, Giám đốc mỏ Khai trường 25 và Nguyễn Thị Hương, Kế toán trưởng Tập đoàn Hóa chất Đức Giang chi nhánh Lào Cai, bị khởi tố về tội Vi phạm quy định về khai thác tài nguyên.
"Các hành vi sai phạm nêu trên tại Tập đoàn Hóa chất Đức Giang diễn ra trong một thời gian dài, gây bức xúc trong dư luận", C03 nhận định, đồng thời đang mở rộng điều tra vụ án, xử lý toàn diện, triệt để với hành vi sai phạm có tổ chức của các bị can và tổ chức, cá nhân liên quan.
Các ống khói từ nhiều nhà máy tại khu công nghiệp Tằng Loỏng, tỉnh Lào Cai. Video: Phạm Dự - Ngọc Thành
Ngọc Thành - Phạm Dự