Viêm phổi tăng cảm là gì?

Trả lời:

Viêm phổi tăng cảm là tình trạng viêm mạn tính của phổi xảy ra khi hệ miễn dịch phản ứng quá mức với dị nguyên từ môi trường. Tác nhân này thường là bụi hữu cơ, bào tử nấm, vi khuẩn hoặc hóa chất có kích thước nhỏ, dễ xâm nhập sâu vào phế nang khi hít phải. Viêm phổi tăng cảm không có khả năng lây nhiễm từ người sang người, phụ thuộc chủ yếu vào cơ địa mẫn cảm, yếu tố di truyền của từng cá thể.

Môi trường có độ ẩm cao là điều kiện lý tưởng để nấm mốc phát triển mạnh trong không khí, trên bề mặt sinh hoạt. Những nguồn tiếp xúc thường gặp bao gồm máy tạo ẩm, điều hòa không được vệ sinh định kỳ, thảm trải sàn, giấy cũ, đồ gỗ ẩm mốc hoặc vật liệu nông nghiệp như rơm rạ, cỏ khô. Khi bào tử nấm được phát tán, xâm nhập vào phổi, cơ thể người có cơ địa dị ứng kích hoạt phản ứng viêm tại phế nang, làm suy giảm chức năng trao đổi khí.

Viêm phổi tăng cảm thường bị bỏ sót do biểu hiện ban đầu không đặc hiệu, dễ nhầm lẫn với cúm hoặc bệnh nhiễm trùng đường hô hấp thông thường. Ở giai đoạn cấp tính, người bệnh ho khan đột ngột, sốt nhẹ, mệt mỏi, tức ngực, khó thở tăng khi gắng sức. Các triệu chứng này thường khởi phát sau vài giờ đến vài ngày kể từ khi tiếp xúc với dị nguyên. Nếu bác sĩ không khai thác kỹ tiền sử tiếp xúc nghề nghiệp và điều kiện sinh hoạt của người bệnh dễ chẩn đoán nhầm là nhiễm virus đường hô hấp, dẫn đến chậm trễ trong điều trị.

Điều trị viêm phổi tăng cảm do nấm mốc cần cải thiện môi trường sống, can thiệp y tế phù hợp. Người bệnh ngừng tiếp xúc với dị nguyên gây bệnh, trong đó cần xử lý triệt để nguồn ẩm mốc tại nhà ở hoặc nơi làm việc. Tùy mức độ tổn thương phổi, người bệnh có thể được chỉ định các thuốc nhằm kiểm soát phản ứng viêm quá mức và cải thiện triệu chứng hô hấp. Các biện pháp điều trị hỗ trợ như làm giãn đường thở, tập phục hồi chức năng hô hấp, hỗ trợ khạc đờm hoặc thở oxy có thể được áp dụng khi cần thiết. Chế độ dinh dưỡng đầy đủ, cân đối đóng vai trò quan trọng trong quá trình hồi phục.

Những người có dấu hiệu như ho kéo dài, khó thở tăng dần, mệt mỏi không rõ nguyên nhân nên đi khám sớm để điều trị phù hợp, hạn chế nguy cơ biến chứng và suy hô hấp mạn tính.

Thạc sĩ, bác sĩ Đặng Thành Đô
Khoa Hô hấp
Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh Hà Nội