Google gỡ nội dung AI Overviews sai sự thật về sức khỏe

Động thái được đưa ra sau khi Guardian điều tra và nhận thấy AI Overviews đã hiển thị không chính xác thông tin liên quan đến các bệnh phổ biến, khiến một số người bị ảnh hưởng do nghe theo, như "phạm vi bình thường của xét nghiệm máu", hay "chỉ số, phạm vi bình thường của xét nghiệm chức năng gan".

"Chúng tôi không bình luận về việc xóa từng nội dung riêng lẻ trong Search. Trong trường hợp AI Overviews thiếu ngữ cảnh, chúng tôi cố gắng cải thiện đề xuất tổng thể, đồng thời đưa ra hành động cần thiết theo chính sách của mình", một phát ngôn viên Google cho biết.

Ngày 2/1, Guardian đăng bài điều tra về tính năng AI Overviews gây tổn hại cho sức khỏe người dùng. Chẳng hạn, AI này khuyên người mắc ung thư tuyến tụy tránh thực phẩm nhiều chất béo, nhưng chuyên gia y tế nhấn mạnh điều này hoàn toàn trái ngược với những gì được khuyến nghị, và có thể làm tăng nguy cơ tử vong do bệnh ở bệnh nhân.

"Việc để người bệnh tuyến tụy tránh thực phẩm nhiều chất béo là hoàn toàn sai lầm", bà Anna Jewell, Giám đốc hỗ trợ, nghiên cứu và vận động chính sách tại tổ chức về ung thư tuyến tụy Pancreatic Cancer UK (Anh), cho biết. "Nếu ai đó làm theo những gì kết quả tìm kiếm chỉ dẫn, họ có thể không hấp thụ đủ calo, khó tăng cân và không chịu đựng được các đợt hóa trị hoặc phẫu thuật".

Trong trường hợp khác, AI của Google cung cấp thông tin sai lệch về xét nghiệm chức năng gan quan trọng, khi đưa ra nhiều con số nhưng ít ngữ cảnh và không tính đến quốc tịch, giới tính, dân tộc hoặc tuổi tác của bệnh nhân. Điều này có thể khiến những người mắc bệnh gan nghiêm trọng lầm tưởng họ khỏe mạnh.

"Nhiều người mắc bệnh không có triệu chứng cho đến giai đoạn muộn, đó là lý do tại sao việc xét nghiệm rất quan trọng. Nhưng những gì AI Overviews cho là 'bình thường' lại khác biệt rất nhiều so với sự bình thường thực tế, khiến người bệnh nhầm tưởng mình khỏe mạnh và không đi khám bệnh", Pamela Healy, Giám đốc tổ chức British Liver Trust, cho biết. "Các bản tóm tắt của AI rất đáng báo động".

Sau phản ứng của Google, giới chuyên gia bày tỏ sự lo ngại. "Việc Google chỉ phản ứng dựa trên một kết quả cụ thể nào đó cho AI Overviews chỉ giải quyết được phần ngọn", Vanessa Hebditch, Giám đốc truyền thông và chính sách tại British Liver Trust, nói. "Hàng triệu người trưởng thành trên toàn thế giới vẫn gặp khó khăn trong việc tiếp cận thông tin sức khỏe đáng tin cậy. Google cần kiểm soát tổng thể hơn".

Theo Futurism, kết quả điều tra cho thấy Google "cần nỗ lực hơn nữa nhằm đảm bảo AI Overviews không phát tán thông tin sai lệch nguy hiểm về sức khỏe".

Trong khi đó, phía Google cho biết AI Overviews "liên kết đến các nguồn thông tin nổi tiếng và đáng tin cậy", đồng thời có nhóm chuyên gia y tế đứng sau phục vụ việc kiểm tra thông tin. Dù vậy, hãng không nêu chi tiết vai trò của nhóm này.

AI Overviews là tính năng tóm tắt tự động do Gemini hỗ trợ, xuất hiện ở đầu trang kết quả tìm kiếm, trực tiếp trả lời truy vấn của người dùng. Kể từ khi triển khai thử nghiệm vào tháng 5/2024, tính năng này nhận được sự quan tâm lớn từ người dùng, nhưng cũng gây lo ngại do đề xuất thông tin sai lệch hoặc dẫn đến website gây hại.

Trong bối cảnh AI bùng nổ, ngày càng nhiều người dùng sử dụng các công cụ để truy vấn khắp mọi lĩnh vực, trong đó có sức khỏe. Theo một cuộc khảo sát tháng 4/2025 của Trung tâm Chính sách Công Annenberg thuộc Đại học Pennsylvania, 8/10 người trưởng thành cho biết "có tìm kiếm thông tin trực tuyến về các triệu chứng và tình trạng sức khỏe". Gần 2/3 trong số họ nhận thấy kết quả do AI tạo ra "đáng tin ở mức độ nào đó, hoặc rất đáng tin cậy".

Một nghiên cứu của MIT giữa năm ngoái cho thấy, đối với nội dung AI độ chính xác thấp, nhiều người vẫn xem chúng "hợp lệ, thỏa đáng". Một số thậm chí có xu hướng làm theo lời khuyên y tế có khả năng gây hại, tìm kiếm sự chăm sóc y tế không cần thiết sau khi đọc các phản hồi từ AI.

Trong khi đó, giới chuyên môn đang cố gắng xóa bỏ những quan niệm sai lầm và ngăn chặn việc mọi người "bị AI dẫn dắt". Hiệp hội Y khoa Canada đánh giá các lời khuyên về sức khỏe do AI tạo ra "nguy hiểm", có thể "đánh lừa và tiềm ẩn nguy cơ gây hại cho sức khỏe" nếu chọn làm theo. Các chuyên gia khác cho rằng người dùng nên tham khảo ý kiến bác sĩ và chuyên gia đã được cấp phép thay vì tìm hiểu trên Internert và tự làm theo.

Bảo Lâm (theo Guardian, Futurism)