Tính thuế khi khách mua chai nước 7 K nhưng chuyển khoản 107 K

25/01/2026 01:09

Từng được xem là 'cây ATM' của cả xóm, tiệm tạp hóa đầu ngõ nhà tôi treo lưu ý: 'Chuyển đúng số tiền, không chuyển dư'.

"Vui lòng không chuyển khoản dư" có lẽ là lưu ý của nhiều tiệm tạp hóa, bán lẻ dạo gần đây. Trong bối cảnh người dùng tiền mặt ngày càng ít vì khách chuộng chuyển khoản.

Đến khi có người "tiện tay" chuyển khoản vượt số tiền cần thanh toán để lấy tiền mặt, thì người bán sẽ đối mặt với phí ngân hàng, rủi ro nhầm lẫn sổ sách, và cả những lo ngại liên quan đến thuế, doanh thu.

Trong nhóm bạn bè và đồng nghiệp, có lẽ tôi là người hiếm hoi còn dùng tiền mặt để thanh toán chi phí mua hàng, ăn uống hàng ngày. Tài khoản ngân hàng của tôi dùng để nhận lương, rút tiền mặt tại ATM và thanh toán các hóa đơn điện, nước online.

Quán tạp hóa đầu ngõ nhà tôi, lúc trước treo thêm mã QR Code để nhận tiền từ khách, xem ra cũng là do xu hướng của người tiêu dùng. Nhưng hôm rồi tôi có tạt ngang mua đồ, thì thấy bên dưới chiếc loa thông báo nhận tiền chuyển khoản, có thêm tờ giấy A4 nằm ngang có nội dung: "Vui lòng chuyển đúng số tiền thanh toán, không chuyển dư".

Rồi bà chủ quán kể, nhiều người trong ngõ xem tiệm của bà như cây ATM, hễ cần tiền mặt là họ ra mua vài món đồ lặt vặt trên dưới 10 nghìn đồng, lúc thanh toán thì tính luôn vào số tiền mặt muốn nhận.

Bà kể ngay một ví dụ, hôm trước có người vào mua chai nước suối giá 7.000 đồng, sau đó chuyển khoản 107.000 nghìn đồng, bà phải đưa lại 100 nghìn tiền mặt để họ đi đổ xăng cho tiện.

"Chuyển đúng số tiền, không chuyển dư", đang là chủ đề thảo luận sôi nổi trên một diễn đàn về thuế. Một người bán cà phê kể ly cà phê 20.000 đồng được thanh toán bằng chuyển khoản 220.000 đồng, sau đó phải thối lại khách 200.000 để họ đi chợ.

Hoặc, trường hợp khách: Có quán ăn thì gặp trường hợp khách thanh toán hóa đơn một triệu đồng nhưng chuyển 1,1 triệu, nói là "típ cho nhân viên".

Chuyển khoản, ở góc độ nào đó có thể đơn giản hóa giao dịch. Người bán hàng không phải chạy đôn chạy đáo đi đổi tiền lẻ để thối cho khách, nếu gặp phải tiền mệnh giá lớn. Người mua không cần mang nhiều tiền mặt, người bán giảm rủi ro giữ tiền trong quầy.

Nhưng ở không ít nơi, tiện ích đó đang bị hiểu lệch thành một dịch vụ đi kèm: Quán xá trở thành cây ATM bất đắc dĩ. Với các hộ kinh doanh nhỏ, đây không phải chuyện đơn giản, ngoài chi phí hóa đơn, phần mềm tính tiền, sổ sách thu chi và thủ tục thuế, nhiều quán bán cả ngày nhưng tiền mặt trong két chỉ đủ thối tiền lẻ. Khi liên tục gặp những khách chuyển khoản dư rồi yêu cầu thối lại tiền mặt, quán rất dễ rơi vào thế khó: không thối thì mang tiếng khó chịu, mà thối thì không đủ tiền xoay vòng.

Tôi nghĩ, tóm lại, nhiều người lười đi rút tiền mặt, chứ không phải họ sợ mất 1.100 đồng phí rút ATM. Hãy chuẩn bị sẵn tiền mặt trong ví hoặc tự ra ngân hàng, ATM rút. Không nên viện cớ, sẵn chuyện thanh toán tiền mua hàng để chuyển khoản dư số tiền rồi chờ người bán thối lại tiền mặt.

Và nếu phải nhờ, hãy sẵn sàng chấp nhận khả năng bị từ chối một cách vui vẻ, và cũng đừng tròn mắt nếu bị người bán tính "phí rút tiền mặt".

Trịnh Tâm