Doanh nghiệp tăng tốc chuẩn bị cho thí điểm sàn giao dịch tài sản mã hóa

Trong bối cảnh đó, nhiều doanh nghiệp trong nước đang đẩy nhanh quá trình chuẩn bị, từ tăng vốn đến hoàn thiện hệ thống nhằm đón đầu cơ hội tham gia thị trường mới.

Doanh nghiệp tăng tốc chuẩn bị

Công ty cổ phần Sàn giao dịch Tài sản Mã hóa Việt Nam Thịnh Vượng (CAEX) cho biết, đã chuẩn bị sẵn sàng mọi nguồn lực để đáp ứng các điều kiện tham gia chương trình thí điểm cung cấp dịch vụ sàn giao dịch tài sản mã hóa tại Việt Nam theo Nghị quyết số 05/2025/NQ-CP của Chính phủ.

CAEX là doanh nghiệp thuộc hệ sinh thái tài chính của Ngân hàng TMCP Việt Nam Thịnh Vượng (VPBank), được góp vốn bởi Công ty Chứng khoán VPBank (VPBankS) và Công ty cổ phần LynkiD, với định hướng trở thành nền tảng giao dịch tài sản mã hóa chuyên nghiệp.

Bên cạnh các cổ đông trong nước, CAEX hợp tác chiến lược với các đối tác quốc tế đầu ngành trong lĩnh vực hoạt động sàn giao dịch, thanh khoản và lưu ký. Các cổ đông CAEX đang hoàn tất những bước cuối cùng để tăng vốn công ty lên 10.000 tỷ đồng, đáp ứng điều kiện tham gia thí điểm.

Ông Nguyễn Hồng Trung, Chủ tịch Hội đồng Quản trị kiêm Tổng giám đốc CAEX cho biết, hiện CAEX đã chuẩn bị sẵn sàng về cơ sở hạ tầng công nghệ và phát triển đội ngũ chuyên gia cũng như hoàn thiện khung hợp tác quốc tế nhằm đảm bảo khả năng triển khai dịch vụ ngay khi được cấp phép chính thức.

CAEX cho biết sẽ tập trung vào các yếu tố an toàn hệ thống, bảo mật và trải nghiệm người dùng; đồng thời, xây dựng quy trình vận hành và quản trị rủi ro theo các tiêu chuẩn quốc tế. Doanh nghiệp cũng đặt mục tiêu đảm bảo quyền lợi của nhà đầu tư và hướng tới phát triển thị trường tài sản mã hóa theo hướng minh bạch, bền vững.

Bên cạnh CAEX, Công ty cổ phần Công nghệ số SSI (SSID), doanh nghiệp thuộc hệ sinh thái Chứng khoán SSI, cũng đã bổ sung loạt ngành nghề kinh doanh liên quan đến tài sản mã hóa. Các ngành nghề mới bao gồm quản lý thị trường tài chính có hoạt động giao dịch tài sản mã hóa, môi giới và tự doanh tài sản mã hóa, cũng như các hoạt động liên quan đến công nghệ chuỗi khối và xử lý dữ liệu phân tán.

Trong khi đó, ngay trước kỳ nghỉ Tết Nguyên đán, ngày 11/2, Công ty cổ phần Sàn giao dịch Tài sản mã hóa Lộc Phát Việt Nam (LPEX) cũng gây chú ý khi tăng vốn điều lệ đột biến từ 6,8 tỷ đồng lên 360 tỷ đồng (gấp hơn 50 lần). Toàn bộ nguồn vốn góp đều đến từ khu vực tư nhân, cho thấy quyết tâm mạnh mẽ của doanh nghiệp này trước “giờ G”.

Trước đó, ông Ngô Hoàng Hà, Phó Tổng Giám đốc phụ trách Tài chính Công ty cổ phần Chứng khoán Kỹ thương (TCBS) cho biết: Công ty Sàn giao dịch Tài sản mã hóa Techcom (TCEX) - thành viên trong hệ sinh thái TCBS đã nộp hồ sơ xin cấp phép thực hiện sàn tài sản số từ trước ngày 15/01/2026.

Song song với quá trình chờ phê duyệt, TCEX đã chủ động chuẩn bị trong khoảng 6 tháng qua, tập trung đầu tư xây dựng hạ tầng công nghệ, hoàn thiện quy trình vận hành. Ngay khi được Ủy ban Chứng khoán Nhà nước cấp phép chính thức, công ty này có thể nhanh chóng triển khai dịch vụ và cung cấp các giải pháp tài sản số tới khách hàng.

Việc nhiều doanh nghiệp công bố kế hoạch tham gia thí điểm diễn ra trong bối cảnh khung pháp lý cho thị trường tài sản mã hóa đang dần được hoàn thiện. Theo quy định, tổ chức tham gia thí điểm phải đáp ứng các điều kiện về vốn điều lệ tối thiểu, năng lực vận hành và cơ cấu cổ đông phù hợp, trong đó có sự tham gia của các định chế tài chính hoặc doanh nghiệp công nghệ.

Từ năm 2025, thị trường đã ghi nhận sự xuất hiện của nhiều doanh nghiệp định hướng tham gia lĩnh vực này như Vimexchange, VIXEX, TCEX, DNEX, LPEX… Trong đó, Vimexchange là một trong những doanh nghiệp hiếm hoi đạt mức vốn điều lệ 10.000 tỷ đồng kể từ khi thành lập vào tháng 6/2025.

Bước ngoặt pháp lý và thách thức trong giai đoạn thí điểm

Sau thời gian dài phát triển nhưng chưa có quy định cụ thể, thị trường tài sản mã hóa tại Việt Nam đã có bước ngoặt khi Chính phủ ban hành Nghị quyết số 05/2025/NQ-CP ngày 9/9/2025, phê duyệt chương trình thí điểm thị trường tài sản mã hóa trong thời hạn 5 năm. Chương trình được xây dựng theo nguyên tắc thận trọng, có kiểm soát, đảm bảo minh bạch và bảo vệ nhà đầu tư.

Tiếp đó, Bộ Tài chính ban hành Quyết định số 96/QĐ-BTC ngày 20/1/2026, quy định cụ thể quy trình cấp phép và vận hành, qua đó hình thành hành lang pháp lý ban đầu cho thị trường. Tại Nghị quyết số 23 về phiên họp Chính phủ thường kỳ tháng 1/2026, Chính phủ yêu cầu các cơ quan liên quan triển khai thí điểm sàn giao dịch tài sản mã hóa trước ngày 28/2/2026.

Việc xây dựng khung pháp lý cho tài sản mã hóa diễn ra trong bối cảnh kinh tế số đang trở thành một động lực tăng trưởng quan trọng. Ông Trần Quý, Viện trưởng Viện Phát triển Kinh tế số Việt Nam cho biết: Quy mô kinh tế số Việt Nam dự kiến có thể đạt khoảng 50 tỷ USD vào cuối năm 2026. Việc hoàn thiện các cơ chế pháp lý và triển khai các chương trình thử nghiệm sẽ tạo nền tảng cho sự phát triển của thị trường tài sản số trong thời gian tới.

Tuy nhiên, ông Trần Quý cho rằng thách thức lớn nhất hiện nay không nằm ở công nghệ mà ở sự thay đổi tư duy của các chủ thể tham gia thị trường. Ông khuyến nghị doanh nghiệp cần tận dụng cơ chế thử nghiệm để phát triển các mô hình kinh doanh gắn với tài sản thực, trong khi nhà đầu tư cần chuyển từ tư duy đầu cơ ngắn hạn sang chiến lược đầu tư dài hạn dựa trên giá trị. Theo ông, sự phối hợp giữa cơ quan quản lý, doanh nghiệp và nhà đầu tư sẽ là yếu tố quyết định sự phát triển bền vững của thị trường.

Mặt khác, các chuyên gia cũng lưu ý giai đoạn thí điểm có thể đối mặt với thách thức về thanh khoản và khả năng thu hút nhà đầu tư. Phó Giáo sư Phạm Nguyễn Anh Huy, đồng trưởng nhóm nghiên cứu Fintech–Crypto tại Đại học RMIT Việt Nam đánh giá, thách thức lớn của giai đoạn thí điểm trước mắt là rủi ro thanh khoản nếu thị trường không đủ hấp dẫn đối với nhà đầu tư và dòng vốn quốc tế.

Để tránh tình trạng “có sàn nhưng không có giao dịch”, vị chuyên gia RMIT cho rằng cần đảm bảo một số điều kiện quan trọng. Trong đó, khả năng kết nối với hệ thống thanh toán và dòng vốn quốc tế đóng vai trò then chốt. Bên cạnh đó, cơ chế niêm yết cần được xây dựng theo hướng minh bạch, phù hợp với thông lệ quốc tế, đồng thời chính sách phí, thuế và các yêu cầu tuân thủ cần có tính cạnh tranh nhằm thu hút các tổ chức và nhà đầu tư tham gia thị trường.

Ông Huy cũng cho rằng, các định chế tài chính Việt Nam khi tham gia vào thị trường tài sản mã hóa nên lựa chọn chiến lược triển khai theo từng giai đoạn. Thay vì ngay lập tức cung cấp các sản phẩm phức tạp như giao dịch ký quỹ hay phái sinh, họ nên tập trung vào giao dịch giao ngay, dịch vụ lưu ký an toàn và cơ chế thanh toán minh bạch ở giai đoạn đầu.

“Khi hệ thống giám sát, quản trị rủi ro và khuôn khổ pháp lý đã vận hành ổn định, thị trường mới nên mở rộng sang các sản phẩm có mức độ đòn bẩy cao hơn. Cách tiếp cận này giúp giảm thiểu khả năng tích tụ rủi ro hệ thống và hạn chế tác động lan truyền sang khu vực tài chính truyền thống”, ông Huy nói.

Vị chuyên gia cũng nhận định Việt Nam có lợi thế về nguồn nhân lực công nghệ, với nhiều kỹ sư và doanh nghiệp tham gia phát triển các dự án blockchain và fintech trên phạm vi toàn cầu. Tuy nhiên, yếu tố mang tính quyết định sẽ là năng lực vận hành hạ tầng tài chính theo chuẩn mực quốc tế và khả năng phối hợp hiệu quả giữa cơ quan quản lý, doanh nghiệp và các đối tác liên quan.

Trong bối cảnh khung pháp lý đã được thiết lập và lộ trình thí điểm đang được triển khai, thị trường tài sản mã hóa tại Việt Nam được kỳ vọng sẽ từng bước chuyển sang giai đoạn phát triển có kiểm soát. Quá trình này không chỉ tạo cơ sở để nâng cao tính minh bạch và an toàn cho nhà đầu tư, mà còn góp phần hình thành một cấu phần mới trong hệ sinh thái tài chính số, nếu các điều kiện về hạ tầng, pháp lý và thanh khoản được triển khai đồng bộ và hiệu quả.