'Chẳng ai xem nếu phim Trấn Thành không ồn ào'

Trong vài năm gần đây, mỗi khi phim của Trấn Thành ra rạp, tranh luận lại bùng lên gay gắt. Không ít ý kiến cho rằng phim của đạo diễn 39 tuổi quá ồn ào, có nhiều câu chửi tục, kịch tính bị đẩy quá mức, đôi khi rao giảng đạo lý khá sáo rỗng. Dàn diễn viên trong các phim cũng thường bị nhận xét là nhiều gương mặt không chuyên, chủ yếu là ca sĩ, diễn viên hài để gây sự chú ý.

Những góp ý đó không phải không có lý, nếu nhìn dưới góc độ điện ảnh thuần túy. Nhưng tôi vẫn có một suy nghĩ khác rằng nếu các bộ phim ấy được làm đúng theo những chuẩn mực mà nhiều nhà phê bình mong muốn, liệu chúng có thể có một lượng khán giả đông như thế?

Theo tôi, sự khác biệt nằm ở cách đánh giá. Nếu tiếp cận bộ phim bằng tiêu chí nghệ thuật: kịch bản chặt chẽ, ngôn ngữ điện ảnh tinh tế, diễn xuất chuẩn mực, tiết chế cảm xúc... thì có thể thấy phim Trấn Thành còn rất nhiều điểm yếu. Nhưng thực tế, Trấn Thành dường như tiếp cận điện ảnh bằng một "con mắt marketing", làm phim thuần giải trí để phục vụ thị hiếu khán giả. Vì thế, thứ quan trọng nhất là xem khán giả đang nghĩ gì, thích gì, và những vấn đề nào trong đời sống khiến họ đồng cảm để đưa lên phim.

>>'Phim Việt vô hồn vì để ca sĩ, diễn viên hài lấn sân'

Chỉ cần lướt qua các nền tảng mạng xã hội như TikTok, Facebook hay Threads, có thể thấy rất rõ những câu chuyện đời sống được chia sẻ mỗi ngày: mâu thuẫn gia đình, áp lực tiền bạc, những tổn thương tình cảm, những lời trách móc giữa cha mẹ và con cái... Đó là những "nỗi đau" rất đời thường, là chất liệu chính trong phim Trấn Thành. Nhiều chi tiết trong phim, dù đôi khi bị cho là cường điệu, nhưng lại chạm đúng vào những cảm xúc của người xem.

Có thể vì vậy mà phim của Trấn Thành dễ tiếp cận với số đông. Chúng giống những câu chuyện được kể theo nhịp sống quen thuộc của khán giả đại chúng, hơn là một tác phẩm điện ảnh được trau chuốt theo tiêu chuẩn nghệ thuật hàn lâm.

Tất nhiên, nói vậy không có nghĩa yếu tố nghệ thuật hay logic trong điện ảnh không quan trọng. Nhưng với dòng phim hướng đến thị trường rộng, có lẽ ưu tiên đầu tiên vẫn là khiến khán giả mua vé và cảm thấy mình được phản chiếu phần nào trong câu chuyện.

Nghệ thuật, nếu có, sẽ đứng sau mục tiêu ấy, miễn là bộ phim không quá phi lý hoặc phản cảm. Thực tế, đời sống vốn đã đầy những tình huống phi logic. Nhiều chuyện xảy ra ngoài đời còn khó tin hơn cả trên màn ảnh. Điện ảnh đôi khi chỉ là một cách phóng đại những điều vốn đã tồn tại.

Cá nhân tôi không phải người hâm mộ Trấn Thành. Nhưngnhìn ở góc độ làm phim thương mại, tôi nghĩ anh đạt được mục tiêu: bán được vé và tạo ra sự kết nối với khán giả.Việc nhiều bộ phim của vị đạo diễn này liên tiếp đạt doanh thu hàng trăm tỷ đồng cho thấy ít nhất chúng đã chạm được vào nhu cầu của thị trường.

Ngay cả trên thế giới, việc một bộ phim vừa đạt doanh thu rất cao vừa được đánh giá xuất sắc về nghệ thuật cũng không phổ biến. Nhiều phim đoạt Oscar nhưng lượng khán giả đại chúng không quá lớn. Trong khi đó, những phim doanh thu "khủng" lại ít khi chiến thắng ở các giải thưởng hàn lâm.

Vì vậy, nếu nói Trấn Thành liên tục có phim đạt doanh thu 400-500 tỷ chỉ nhờ vài câu chửi hay những chi tiết gây sốc thì có lẽ cũng là cách nhìn hơi coi nhẹ khán giả. Tôi tin, người xem bây giờ không dễ dàng bỏ tiền cho những thứ hoàn toàn vô nghĩa, nhảm nhí. Có thể người ta không đi tìm một tác phẩm điện ảnh hoàn hảo, nhưng họ vẫn muốn xem một câu chuyện khiến mình thấy gần gũi với đời sống. Và có lẽ đó chính là điều mà Trấn Thành đang làm được.

VJT