Mổ xẻ lý do tuyển bóng đá nữ Việt Nam tụt lùi

Đội tuyển bóng đá nữ Việt Nam đã dừng bước ngay tại vòng bảng vòng chung kết bóng đá nữ châu Á năm 2026 với chỉ một trận thắng và hai trận thua. Qua đó chính thức không thể tái lập được thành tích tham dự World Cup bóng đá nữ như chúng ta đã làm được vào năm 2023.

Trong ba trận đấu vòng bảng chúng ta chỉ có một trận thắng hết sức chật vật trước đội tuyển nữ Ấn Độ được đánh giá thấp hơn, còn lại là trận thua 0-1 trước Đài Bắc Trung Hoa không có gì phải bàn cãi và biện hộ.

Tất nhiên trận thua 0-4 trước Nhật Bản thì không có gì bất ngờ và tiếc nuối vì đẳng cấp của họ quá chênh lệch so với ta.

Việc thất bại một vài trận đấu và cả giải đấu ở tầm châu lục không phải là điều gì đó thảm họa. Tuy nhiên qua theo dõi đội tuyển bóng đá nữ Việt Nam từ SEA Games 2025 đến nay tôi thấy hình như đang có những bước lùi đáng kể.

Từ cách vận hành lối chơi đến chất lượng nhân sự và cả sự kế thừa đều cho thấy một sự đi xuống so với cách đây vài năm. Chỉ có tinh thần máu lửa và quyết tâm của các cầu thủ là thứ duy nhất mà chúng ta còn thấy được sự vẹn nguyên .

Trước đây trong các trận đấu của đội tuyển nữ Việt Nam, chúng ta thường thấy các cầu thủ phòng ngự khá chắc chắn, triển khai bóng cũng khá mạch lạc và đặc biệt tính hiệu quả trong những pha bóng tổ chức tấn công hay phản công rất rõ rệt.

Tuy nhiên giờ đây những thứ được xem như bản sắc, là đặc sản ấy đã nhiều phần phai nhạt. Không phải chúng ta đánh mất tinh thần, cũng không phải chúng ta tự mãn ngủ quên trên những vinh quang đã qua mà có lẽ chúng ta đang thiếu "lực".

Đó là thực lực của đội tuyển, đó là lực đẩy mạnh mẽ từ sự vận hành của hệ thống bóng đá nữ, đó là động lực để cho những người có tâm huyết, có đam mê mạnh dạn dấn thân và cống hiến.

Nói về thực lực của đội tuyển chắc chắn thời điểm hiện tại chúng ta không thể bằng với chính chúng ta cách đây ít năm.

Một cầu thủ đa năng và tài hoa như Tuyết Dung đã giải nghệ mà chưa có một "truyền nhân" nào có thể thay thế được.

Một "lá chắn thép" Chương Thị Kiều đang phải vật lộn với những chấn thương. Những cựu binh Huỳnh Như, Thùy Trang, Hải Yến...vẫn miệt mài ra sân cày ải và cống hiến nhưng những bước chân của họ đã nặng nề hơn, đã chậm lại và dần đánh mất đi sự sắc bén.

Một vài cầu thủ đang đạt độ chín có tài năng, có nhiệt huyết nhưng cảm giác như họ còn thiếu một cái gì đó để vươn tầm một ngôi sao lớn.

Một số cầu thủ trẻ cũng chỉ mới ở trạng thái tiềm năng, triển vọng và chưa có gì chắc chắn đảm bảo họ sẽ trở thành những trụ cột của đội tuyển trong tương lai gần để khỏa lấp vào những khoảng trống mà các đàn chị để lại.

Cái lực thứ hai chúng ta thiếu đó là lực đẩy từ sự vận hành của hệ thống. Chúng ta ai cũng biết muốn có một đội tuyển quốc gia mạnh thì chúng ta cần phải có nguồn cung cấp cầu thủ dồi dào.

Thế nhưng hệ thống thi đấu bóng đá nữ của chúng ta hiện nay quá nghèo nàn và mất cân đối.

Một giải vô địch quốc gia mà chỉ có số đội ít ỏi đếm chưa hết đầu các ngón tay, mà cũng chỉ tập trung chủ yếu ở một số tỉnh, thành phố phía Bắc. Thử hỏi với tình trạng như vậy nếu có những bạn nữ nào có tố chất và đam mê thì họ làm sao có điều kiện để phát huy?

Ở phía Nam thì từ miền Đông Nam Bộ trải dài xuống miền Tây Nam Bộ cũng chỉ có TP HCM là tổ chức được câu lạc bộ bóng đá nữ chuyên nghiệp. Chưa kể bóng đá nữ học đường cũng như bóng đá nữ phong trào ở các địa phương cũng cực kỳ hạn chế.

Tôi cũng chưa nghe thấy ở đâu đó có một trung tâm đào tạo bóng đá nữ bài bản chứ chưa nói đến quy mô một học viện hoành tráng như bên bóng đá nam. Ngoài ra sự ảnh hưởng và sức lan tỏa của bóng đá nữ trong đời sống cũng chưa đáng kể nên không nhận được nhiều sự quan tâm đầu tư của thương hiệu.

Vấn đề cuối cùng đó chính là cơm áo gạo tiền. Những gì mà các cầu thủ nữ nhận được chưa thật sự xứng đáng với sự hi sinh và cống hiến của họ.

Thu nhập từ "nghề" đá bóng của cầu thủ nữ chắc chắn thấp hơn rất nhiều so với những đồng nghiệp nam. Cùng một thành tích tương tự nhau trên đấu trường quốc tế thì tiền thưởng của các đội tuyển nam cũng hơn hẳn (thậm chí gấp nhiều lần) đội tuyển nữ.

Thỉnh thoảng chúng ta nghe được những câu chuyện đại loại như cầu thủ bóng đá nam A, B, C nào đó sắm xe sang, mua biệt thự, xây nhà tiền tỷ tặng bố mẹ... nhưng thật hiếm khi nghe được những thông tin tương tự từ phía cầu thủ nữ.

Chưa kể việc mưu sinh sau khi chia tay nghiệp quần đùi áo số các cầu thủ nữ cũng khó khăn lận đận hơn những đồng nghiệp nam.

Điều đó cũng góp phần ngăn trở sự lựa chọn theo đuổi con đường bóng đá chuyên nghiệp của không ít bạn nữ mặc dù họ có niềm đam mê.

Bóng đá nữ sinh sau đẻ muôn so với bóng đá nam. Thế nhưng những đóng góp của đội tuyển bóng đá nữ quốc gia vào bảng thành tích trên đấu trường khu vực và quốc tế của nền bóng đá nói riêng và thể thao nước nhà nói chung là rất đáng nể.

Thậm chí có những kì tích mà bóng đá nam chưa bao giờ đạt được như góp mặt tại sân chơi World Cup chẳng hạn. Mhưng hình như chúng ta đang thiếu một chiến lược phát triển bài bản và sự quan tâm đúng mức dành cho nó.

Điều đáng lo hơn là trong khi chúng ta đang chững lại (hay tụt lại) thì một số đội tuyển trong khu vực như Philipines, Thái Lan... đang có những sự vươn lên mạnh mẽ.

Lê Quảng Đại