Tranh cãi quanh ý tưởng bức ảnh chụp ngư dân Hội An

Tác phẩm ghi lại cảnh người đàn ông cầm hai con cá đưa lên trước mắt, phía sau ông là tấm lưới, thắng giải chung cuộc tại LCE Photographer of the Year 2026 của Anh. Tác giả là bà Sophia Spurgin, một giáo viên hưu trí, đam mê du lịch và chụp ảnh.

Nhiều ý kiến cho rằng ảnh có sự tương đồng với một bức khác của nhiếp ảnh gia Khánh Phan, 41 tuổi. Tác phẩm của Khánh Phan chụp tháng 6/2024, xuất hiện trên Lightroom World và được mua độc quyền trong hai năm với giá 2.500 USD. Từ góc máy, ý tưởng đến cách sắp đặt nhân vật, các chi tiết bị nhận xét là na ná. Nhiều người còn thông báo cho Khánh Phan vì tưởng ảnh của chị bị đánh cắp hoặc chỉnh sửa bằng AI.

Tuy nhiên, Khánh Phan và nhiều nhiếp ảnh gia khẳng định đây là sự ngẫu nhiên, không cho rằng tác giả Anh đánh cắp ý tưởng.

"Việc nhiếp ảnh gia nước ngoài đến Việt Nam, tiếp cận văn hóa đời sống và lan tỏa là điều đáng quý. Ý tưởng này không mới, tôi cũng được truyền cảm hứng từ một vài bức trong nước và trên thế giới", Khánh Phan nói.

Ông Trần Trọng Khải, một nhiếp ảnh gia ở TP HCM, cho biết nhân vật trong tấm ảnh là ông Mười, ngư dân địa phương. Ông chuyên diễn cảnh kéo rớ chồ với áo màu cam đỏ cho các photo tour (tour du lịch kết hợp nhiếp ảnh). Ý tưởng cầm cá lên che con mắt được ông diễn cho nhiều đoàn chụp. Nhiếp ảnh gia Trọng Khải chụp ông Mười hai lần, gần nhất là năm 2023. Tuy nhiên, do không chuẩn bị ống kính phù hợp, ông chỉ chụp các cảnh kéo lưới, không chụp chân dung.

Theo ông Khải, những năm gần đây, hình thức photo tour nở rộ, thu hút nhiều du khách nước ngoài. "Trong một buổi chụp như vậy, có vô vàn bức ảnh giống ý tưởng nhau ra đời, bởi nhiều người cùng giơ máy ở một góc. Có người chỉnh sửa thêm rồi gửi đi dự thi, may mắn thì đoạt giải. Tôi cho rằng ở tình huống này không ai ăn cắp ý tưởng của ai cả", ông Khải nói.

Năm 2019, một bức ảnh khác mang tên Fish eye của tay máy Iran Amir Ali Navadeh Shahla từng đoạt giải Smithsonian, có cách sắp đặt tương tự. Tám năm trước, nhiếp ảnh gia Giang Phương cũng chụp một em bé cầm hai con cá che mắt ở hồ Dầu Tiếng.

Cuộc thi LCE Photographer of the Year 2026 do một nhà phân phối thiết bị chụp ảnh ở London, Anh tổ chức từ năm 2024, dành cho mọi đối tượng, từ nhiếp ảnh gia nghiệp dư đến chuyên nghiệp trên thế giới. Đây là sân chơi miễn phí, hướng đến việc phát hiện tài năng, khuyến khích sáng tạo và tạo cơ hội để các tác giả được công nhận rộng rãi.

Năm nay, cuộc thi nhận bài từ 15/10/2025 đến 21/1/2026, thu hút 14.500 tác phẩm. Lễ trao thưởng và triển lãm các bức ảnh thắng giải diễn ra tại Trung tâm Triển lãm Quốc gia (NEC) ở Birmingham, tổng giá trị giải thưởng là 10.000 bảng (khoảng hơn 13.000 USD).

Hà Thu